Toạ đàm khoa học tại Bình Dương: “Giải pháp cấp thiết để phát triển du lịch sinh thái và làng nghề tại tỉnh Bình Dương”

Sáng 31/8/2015, tại Hội trường Ủy ban Nhân dân xã Bạch Đằng, thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dương, Trường Đại học KHXH&NV, ĐHQG-HCM tổ chức buổi tọa đàm “Giải pháp cấp thiết để phát triển du lịch sinh thái và làng nghề tỉnh Bình Dương trong tình hình hiện nay”.

Nội dung của tọa đàm thuộc phạm vi nghiên cứu của đề tài: “Phát triển du lịch sinh thái và làng nghề tỉnh Bình Dương” được Ủy ban Nhân dân tỉnh phê duyệt ngày 5/8/2014 do Sở KH&CN tỉnh Bình Dương quản lý, Sở Văn hoá-Thể thao và Du lịch Bình Dương là đơn vị thụ hưởng và triển khai kết quả nghiên cứu của đề tài trong tương lai. Trường đại học KHXH&NV là đơn vị chủ trì nghiên cứu, PGS. TS. Huỳnh Quốc Thắng, Trưởng Bộ môn Văn hóa ứng dụng làm Chủ nhiệm đề tài. Đề tài nhằm mục tiêu đánh giá hiện trạng khai thác các tài nguyên du lịch văn hóa, sinh thái và làng nghề, trong đó chú ý khai thác du lịch tại tỉnh Bình Dương, chuẩn bị cho xây dựng những khu du lịch sinh thái. Cụ thể, Ban Chủ nhiệm đề tài muốn tạo không gian trao đổi, tranh luận về giải pháp cấp thiết để phát triển du lịch sinh thái và làng nghề tỉnh Bình Dương nói chung, xã Bạch Đằng nói riêng. Bên cạnh mục đó là mục tiêu bổ sung tài liệu nghiên cứu cho đề tài, đồng thời tập hợp ý kiến đóng góp thiết thực từ toạ đàm cho các cấp lãnh đạo tỉnh Bình Dương.


Toàn cảnh buổi toạ đàm về du lịch sinh thái sáng ngày 31/8/2015 tại hội trường xã Bạch Đằng,
thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dương. Ảnh: nhóm nghiên cứu


Tham dự buổi tọa đàm, đại diện cơ quan chủ trì đề tài có TS. Nguyễn Ngọc Thơ, Trưởng phòng QLKH-DA. Về chuyên môn, có sự tham gia của Chủ nhiệm đề tài và nhóm nghiên cứu gồm PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng, TS. Phan Anh Tú, ThS. Trần Thị Kim Anh, ThS. Dương Hoàng Lộc. Đại diện các trưởng chuyên đề góp mặt với các tham luận về du lịch sinh thái-làng nghề và khảo sát thực tiễn Bình Dương có ThS. Nguyễn Thu Cúc, ThS. Trương Thị Lam Hà, ThS. Nguyễn Thị Thanh Tùng, CN. Ngô Hoàng Đại Long (Trường ĐHKHXH&NV), Bà Văn Thị Thùy Trang, TS. Nguyễn Văn Thủy (Ban Quản lý di tích tỉnh Bình Dương). 

Hơn 50 khách mời là lãnh đạo các cơ quan ban ngành, đoàn thể của tỉnh Bình Dương, Sở VH-TT&DL tỉnh Đồng Nai, UBND xã và các đại diện doanh nghiệp, hiệp hội làng nghề tại hai xã Bạch Đằng, An Sơn, thị xã Tân Uyên tỉnh Bình Dương, các hộ nông dân điển hình quan tâm đến việc phát triển du lịch tại các địa phương có tiềm năng về sinh thái, làng nghề.

Đại diện Sở KH&CN tỉnh Bình Dương có Bà Võ Thị Anh Xuân, Giám đốc Trung tâm xúc tiến Du lịch tỉnh Bình Dương, Ông Đỗ Hữu Trí, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Bạch Đằng, Bà Bùi Ngọc Vi, Phó Chủ tịch UBND xã An Sơn, Bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Bí thư Đảng ủy xã An Sơn, Ông Thái Kim Điền, Chủ tịch Hiệp hội Sơn mài và Điêu Khắc tỉnh Bình Dương, TS. Nguyễn Văn Quyết, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL tỉnh Đồng Nai. Tham dự toạ đàm còn có các nghiên cứu viên và học viên sau đại học thuộc Trường ĐH KHXH&NV. Đến đưa tin về tọa đàm có phóng viên Tạp chí Du lịch TP. HCM, phóng viên Báo Bình Dương. 

Chủ trì 2 phiên tọa đàm:

+ Phiên 1, Du lịch sinh thái : PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng, TS. Nguyễn Ngọc Thơ, Bà Võ Thị Anh Xuân, Ông Đỗ Hữu Trí, ThS. Thái Kim Điền; Thư ký: TS. Phan Anh Tú.

+ Phiên 2, Làng nghề: PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng, TS. Nguyễn Ngọc Thơ, ThS. Thái Kim Điền; Thư ký: TS. Phan Anh Tú. 


Chủ tọa đoàn đang điều khiển trao đổi ý kiến tại buổi toạ đàm. Ảnh: nhóm nghiên cứu

1. Toạ đàm phiên 1 buổi sáng 31/8/2015

Tại phiên 1, tọa đàm tập trung vào chủ đề du lịch sinh thái. Báo cáo đề dẫn do ThS. Trần Thị Kim Anh, trưởng nhánh nghiên cứu về du lịch sinh thái trình bày với những gợi mở nhằm mục tiêu khai thác ý kiến trao đổi của cử tọa xoay quanh việc phát triển du lịch một cách bài bản, bền vững đem lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần đẩy mạnh năng lực của từng địa phương trong tỉnh, tạo ra thế mạnh liên kết với các vùng xung quanh. Đề tài được triển khai nghiên cứu theo 3 nhánh:

1. Du lịch sinh thái 
2. Làng nghề truyền thống 
3. Giải pháp và chính sách phát triển du lịch tỉnh Bình Dương trong khả năng liên kết tương quan giữa hai vấn đề trên.

Câu hỏi nghiên cứu được nhóm đặt ra là liệu Bình Dương có thể phát triển du lịch sinh thái? Và, nếu có thì những nơi nào trong tỉnh là phù hợp. Hai trọng điểm mà cấp quản lý, chính quyền và nhóm nghiên cứu đề tài quan tâm như: cù lao bưởi thuộc xã Bạch Đằng, thị xã Tân Uyên và khu vực vườn Măng thuộc xã An Sơn, Lái Thiêu là những địa điểm có đặc trưng riêng về cây ăn trái và sinh thái môi trường liệu đã là lựa chọn phù hợp để triển khai du lịch sinh thái chưa hay còn nơi nào đó trong tỉnh tiềm ẩn khả năng dung hợp mà chưa được lưu ý tới? 

Nhóm nghiên cứu đã khảo sát 2 khu vực được cho là có nguồn tài nguyên thiên nhiên mang đặc trưng riêng của tỉnh, đã có thời gian phát triển du lịch nói trên. Kết quả khảo sát được ThS. Dương Hoàng Lộc, Trưởng nhóm khảo sát phân tích và đánh giá mức độ phù hợp với việc phát triển du lịch sinh thái, trong đó so sánh tiềm năng giữa hai khu vực và và đưa ra nhận định riêng của nhóm khảo sát. Không chủ quan khi đánh giá về một vùng đất mà không có cái nhìn tổng quan về vùng đất ấy, con người và tài nguyên du lịch nơi ấy, trên cái nền khái quát về lịch sử, địa lý, kinh tế-xã hội tỉnh Bình Dương, nhóm nghiên cứu đã chú trọng tìm tòi, khai thác nguồn Tài nguyên du lịch tự nhiên và đặt trọng tâm vào tài nguyên du lịch nhân văn của tỉnh Bình Dương, nơi tiềm ẩn nhiều khả năng phát triển du lịch. Nhóm nghiên cứu một mặt tìm hiểu về hiện trạng khai thác và phát triển các tài nguyên du lịch; đồng thời cũng đưa ra nhận định về thực trạng hoạt động du lịch văn hóa sinh thái và làng nghề ở Bình Dương. Đại điện cho nhóm nghiên cứu gồm 8 chuyên về du lịch sinh thái tập trung vào hai khu vực nói trên của tỉnh Bình Dương, ThS. Nguyễn Thu Cúc, Bộ môn Du lịch, Trường ĐHKHXH&NV đã cung cấp cho người nghe cái nhìn tổng quan về Bình Dương. Thông qua khảo sát về tài nguyên tự nhiên và tài nguyên nhân văn tỉnh tài nguyên tự nhiện và nhân văn của Bình Dương,. Căn cứ vào kết quả nghiên cứu các chuyên đề về sản phẩm du lịch vườn cây ăn trái Lái Thiêu và vườn bưởi Bạch Đằng của nhóm nghiên cứu, ThS. Cúc cho rằng các vấn đề khó khăn nhất, Bình Dương cần đối diện khi xây dựng du lịch sinh thái là: vốn, kiến thức và thông tin du lịch, tính cạnh tranh cao so với các tỉnh thành khác như Đồng Nai, Đông Nam bộ; cấp quản lý, người dân chưa được đào tạo bài bản về du lịch, chưa có nguồn khách ổn định, ban quản lý du lịch sinh thái, cách quản lý du lịch sinh thái. Bình Dương hay cụ thể là xã Bạch Đằng có hai nguồn tài nguyên quan trọng: nhân văn, sinh thái, ngoài ra còn có thêm sân golf v.v. những thế mạnh này cần được nhận ra và tận dụng để giữ chân khách du lịch. Theo ThS. Dương Hoàng Lộc, trưởng nhóm khảo sát, đặc biệt, Bình Dương nên chú ý đến gốm sứ trong phát triển thị trường về tặng phẩm và triển lãm sản phẩm mang dấu ấn riêng của địa phương. Cũng theo ThS. Nguyễn Thu Cúc, Trường ĐH KHXH&NV là đơn vị đào tạo chuyên môn có khả năng hỗ trợ tỉnh giải quyết bài toán về tập huấn kiến thức du lịch cho người dân địa phương. 

Nền tảng cho những nghiên cứu này, đó là quan điểm lựa chọn lý thuyết nghiên cứu. Chuyên đề “Cơ sở lý luận đề tài phát triển du lịch sinh thái và làng nghề Bình Dương” của TS. Nguyễn Văn Hiệu đến với du lịch Bình Dương từ góc nhìn tiếp cận, so sánh với kinh nghiệm nước ngoài. Phần tổng quan nghiên cứu của chuyên đề nhấn mạnh về du lịch sinh thái, cho thấy: ở nước ngoài, có nhiều công trình nghiên cứu về du lịch với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch văn hóa có liên quan nhiều đến kiến trúc, môi trường sinh thái, văn hóa tộc người, khảo cổ, tôn giáo và lịch sử nghệ thuật… Du lịch sinh thái đã được các nhà khoa học phương Tây bắt đầu nghiên cứu vào thế kỷ XX. Trên cơ sở tổng hợp từ nhiều nguồn, có thể kể đến các tác giả tiêu biểu trong lĩnh vực này. Trong các công trình trên, các tác giả đều chỉ ra mối quan hệ mật thiết của con người với môi trường tự nhiên và sự thích ứng của con người với môi trường sống xung quanh họ.

Nhìn chung, các nhà khoa học theo quan điểm “Văn hóa sinh thái” muốn cố gắng thay đổi tư duy truyền thống của phương Tây khi xem văn hóa là cái gì đó đối lập với tự nhiên, trong khi văn hóa hay con người có mối quan hệ gắn bó với tự nhiên. Các nước có nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong nghiên cứu và phát triển du lịch sinh thái và văn hóa làng nghề có thể kể đến như: Thái Lan, Trung Quốc, Hoa Kỳ (Hawaii)… Tuy nhiên, trong phạm vi hiểu biết của tác giả chuyên đề, hiện vẫn chưa có công trình nghiên cứu quốc tế nào chuyên biệt về văn hóa du lịch tại Bình Dương và Nam bộ. Còn nghiên cứu trong nước, theo tác giả, ở trong nước hiện vẫn chưa có công trình nghiên cứu chuyên biệt về du lịch văn hóa, sinh thái, nhân văn hay các loại hình khai thác du lịch tại tỉnh Bình Dương. Dẫn công trình nghiên cứu của GS. TSKH. Trần Ngọc Thêm hiện là GĐ Trung tân Văn hoá lý luận và UD với công trình “Cơ sở văn hóa Việt Nam, Trần Quốc Vượng, Nhà nghiên cứu Hà Nội với công trình “Việt Nam cái nhìn địa văn hóa”, tác giả chuyên đề cho rằng hai tác giả nói trên đều có chung mối quan tâm là điều kiện tự nhiên, hệ sinh thái có tác động đến văn hóa gọi là văn hóa ứng xử với môi trường tự nhiên. Bên cạnh đó, tác giả chuyên đề còn dẫn nghiên cứu của Bùi Quang Thắng với khái niệm“Văn hóa môi trường sinh thái” nhằm chỉ ra mối quan hệ hữu cơ giữa văn hóa và môi trường tự nhiên, là những luận điểm mà nhóm nghiên cứu cần quan tâm khi đặt vấn đề xây dựng du lịch sinh thái.

Chủ nhiệm đề tài khoa học này, tác giả Huỳnh Quốc Thắng đã vận dụng thiết thực quan điểm “Văn hóa sinh thái” vào nghiên cứu thực tiễn hoạt động du lịch qua các bài nghiên cứu như: “Văn hóa sinh thái sông biển và du lịch đồng bằng sông Cửu Long” hay “Tiềm năng và phát triển du lịch sinh thái tỉnh Tiền Giang nhìn từ góc độ văn hóa” và “Du lịch cộng đồng với văn hóa sinh thái biển, đảo Việt Nam”. Cũng vậy, để thực hiện đề nghiên cứu này, nhóm nghiên cứu cũng sử dụng các nguồn tài liệu tham khảo quan trọng của địa phương là các công trình khoa học, kết quả từ các dự án nghiên cứu trước đây đã được hoàn thành và xuất bản như: Địa chí tỉnh Bình Dương, Nghiên cứu ngành gốm sứ tỉnh Bình Dương quá trình phát triển và bảo tồn, Phát triển sơn mài truyền thống Bình Dương, Người Hoa ở Bình Dương – lịch sử và hiện trạng, Phật giáo ở Bình Dương – lịch sử và hiện trạng và Bước đầu khảo sát tìm hiểu một số lễ hội truyền thống các dân tộc trên đất Sông Bé… 

Ý kiến đóng góp về du lịch sinh thái tại cù lao bưởi xã Bạch Đằng:

- Địa lý Bạch Đằng rất đặc biệt, đem lại cái riêng, gọi là đặc sản cho khu vực, vì thế môi trường sinh thái phải đặt lên hàng đầu nếu muốn thành làng du lịch (Ông Ngô Văn Hùng, Chủ thương hiệu bưởi Hai Hùng, nông dân tại xã Bạch Đằng, người đã có ý tưởng đăng ký thương hiệu khá sớm của xã). Cũng theo ông, điều cần chú ý là làng bưởi phải được tổ chức sản xuất; du lịch cần phải tiếp cận làm sao cho du khách tham quan trở lại khu vực này như trước đây ở cầu Ngang, Lái Thiêu, cách 20 năm trước. Xã phải làm mẫu về du lịch sinh thái ở một địa điểm để phát triển thành mô hình sau này tại đây. Thực tế người dân đã nghe nói về chương trình xây dựng thành khu du lịch sinh thái ở địa phương hơn 10 năm nay nhưng chưa thấy thực hiện. 

- Giải pháp phát triển du lịch cộng đồng là phải có quy mô, tham gia với hợp tác xã bưởi để thu hoạch bưởi, làm dịch vụ, thực phẩm chế biến từ bưởi và vỏ tbưởi và người làm công nghiệp cũng có thể tham gia (ý kiến của ông Nguyễn Hữu Tâm, Tổ trưởng Tổ hợp tác xã bưởi Bạch Đằng). Theo ông Tâm, Hợp tác xã bưởi Bạch Đằng có 10 thành viên, đã từng đưa bưởi Bạch Đằng tham gia các cuộc triển lãm tại nhiều nơi, trong địa bàn xã cũng nên có những con đường riêng biệt để du khách tham quan. Cần phải đào tạo hướng dẫn viên có thể giới thiệu về tri thức bản địa trồng bưởi tại địa phương. 

Ý kiến đóng góp về du lịch sinh thái tại vườn măng cụt xã An Sơn:

- Xã An Sơn, có đường xá, điện nước, cây nhỏ cũng đang phát triển, rất cần đầu tư du lịch (ý kiến của Ông Nguyễn Hoàng Minh, Chi hội trưởng Chi hội nông dân ấp An Mỹ). An Sơn cần tìm kiếm các nhà đầu tư tham gia vào lĩnh vực phát triển du lịch sinh thái.

- Điều kiện thuận lợi của xã An Sơn là xã nông thôn mới, hệ thống kinh rạch nhiều, đầu tư bờ bao đang hoàn thiện. Vấn đề người dân làm sao phải từng bước tiếp cận du lịch. Mỗi năm An Sơn chỉ có một vụ mùa trái cây vài ba tháng, những tháng còn lại phải tính xem nên làm loại hình du lịch gì. Hiện nơi này có các loại cây có bóng mát dọc theo các kênh rạch. Vấn đề địa phương quan tâm là tạo ra một sản phẩm du lịch như thế nào? Quà lưu niệm mà du khách mang về là gì sau mùa trái cây. Tương lai An Sơn sẽ lên phường nhưng diện tích vườn cây nhất định phải được đảm bào để làm du lịch (ý kiến của Bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Bí thư Đảng ủy xã An Sơn). 

- Từ góc độ nhà quản lý, bà Bùi Ngọc Vi, Phó Chủ tịch UBND xã An Sơn cho biết: chương trình phát triển du lịch sinh thái và làng nghề của tỉnh Bình Dương nhen nhóm hình thành khoảng vài ba năm nay. Trung tâm xúc tiến du lịch của tỉnh cũng chỉ được thành lập khoảng vài năm. An Sơn có nhiều điểm tương đồng với miền Tây Nam bộ, tuy nhiên sông nước miền Tây chưa thể đẹp bằng cảnh quan xã Bạch Đằng và An Sơn. Vấn đề là tỉnh cần tập trung đầu tư như thế nào để phù hợp với địa hình địa phương và làm sao để cộng đồng địa phương tham gia làm du lịch mới là quan trọng. Nghiên cứu của cơ quan nhà nước chỉ nói về chuyên môn, không đi vào thực tiễn đặc thù của từng vùng, theo tôi, hiệu quả hiện thực cần phải có sự xúc tiến từ nhiều phía. Cần có sự quan tâm đến chính sách cụ thể từ phía nhà nước, trước mắt và lâu dài như thế nào. Cần có chính sách đặc thù hỗ trợ cho nông dân ra sao. Phải thấy rằng, nếu chỉ có người dân đầu tư thì không thể làm nên chuyện, vì vậy việc hỗ trợ từ phía chính quyền cho người nông dân về mặt kiến thức là quan trọng, hỗ trợ như thế nào là việc cần làm và cần suy nghĩ biến suy nghĩ thành hiện thực của các cấp lãnh đạo. Ngoài ra, cũng cần thiết lập, kết nối tạo ra nhiều điểm dịch vụ cho ngành du lịch trong tỉnh, nếu chỉ có điểm dừng là hai điểm An Sơn, Bạch Đằng thôi thì chưa đủ tạo nên dấu ấn du lịch sinh thái Bình Dương. Nếu làm du lịch giống như miền Tây thì khách chỉ đi một hai lần là thấy chán vì dịch vụ không thay đổi nhiều. Dịch vụ du lịch cần phong phú hơn như: thực hiện homestay, tổ chức hoạt động văn hóa văn nghệ gắn với địa phương như thế nào, thay đổi để đổi mới các chương trình ra sao, điều chỉnh các thiết chế hoạt động xã hội, và liên kết với các công ty du lịch, mời gọi tham gia xây dựng các tour đặc thù của từng địa phương. Các công ty du lịch thường am hiểu về hoạch định tour và dễ dàng khám phá, khai thác đặc thù của địa phương, … Vấn đề cuối cùng là phải có lợi nhuận, người dân quan tâm đến xây dựng du lịch tạo ra đòn bẩy kinh tế, tạo động cơ cho nông dân tham gia. Đó là những điều mà cấp Ủy, chính quyền địa phương cần quan tâm thực hiện khi muốn làm du lịch sinh thái tại Bình Dương.

2. Toạ đàm phiên 2 vào chiều ngày 31 tháng 8 năm 2015

Tại phiên 2, tọa đàm tập trung vào chủ đề làng nghề. Nhóm nghiên cứu nhánh làng nghề do TS. Phan Anh Tú làm trưởng nhóm đã khảo sát, đánh giá tài nguyên du lịch ở các làng nghề truyền thống, gồm: làng nghề gốm sứ, sơn mài và điêu khắc gỗ tại tỉnh Bình Dương. Kết quả nghiên cứu của nhóm này bao gồm: 

- Nghiên cứu xác định lại thực trạng khai thác du lịch làng nghề gốm sứ, sơn mài và điêu khắc gỗ tại tỉnh Bình Dương tính đến năm 2015 và dự báo tương lai dựa trên các số liệu điều tra xã hội học.
- Đề xuất các giải pháp cụ thể, xây dựng những mô hình phù hợp cho việc khai thác hiệu quả và bền vững các nguồn tài nguyên du lịch tại địa bàn tỉnh Bình Dương.

Từ kết quả khảo sát, đánh giá tiềm năng và hiện trạng khai thác các nguồn tài nguyên du lịch sinh thái cũng như làng nghề, phân tích so sánh các mô hình khai thác du lịch sinh thái và làng nghề của Bình Dương với các địa phương trong nước và các nước trong khu vực có cùng mô hình khai thác du lịch. Đề tài cũng hướng đến việc đưa ra những giải pháp cụ thể, những mô hình phù hợp cho việc khai thác một cách hiệu quả và bền vững các nguồn tài nguyên du lịch tại địa bàn tỉnh Bình Dương.


Toàn cảnh buổi toạ đàm về làng nghề chiều ngày 31/8/2015 tại hội trường xã Bạch Đằng, thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dương.Ảnh: nhóm nghiên cứu

Ý kiến đóng góp về làng nghề từ góc độ người làm nghề và hiệp hội nghề và doanh nghiệp:

- Sơn mài Bình Dương đã được khách hàng trong và ngoài nước biết đến. Hiệp hội đang có một số hoạt động phát triển sơn mài và gốm sứ tỉnh Bình Dương (ý kiến của ông Thái Kim Điền, Chủ tịch Hiệp hội Sơn mài và Điêu khắc tỉnh Bình Dương). Theo ông, nhìn chung sSơn mài và điêu khắc khó phát triển trong lĩnh vực du lịch.

- Bình Dương có địa hình sông nước nhưng ưu điểm cảnh quan không bằng các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Báo cáo của Đại hội Đảng cũng chưa thấy nói đến cảnh quan và hoạt động du lịch. Muốn phát triển du lịch phải đa dạng loại hình. Hiện tại sản xuất đang gặp vấn đề về môi trường, mọi nơi đều là khu dân cư do đó khó làm du lịch sinh thái và làng nghề. Chính quyền phải nghĩ đến quy hoạch đất đai để tạo môi trường mới có thể làm du lịch (ý kiến của ông Trương Quang Tịnh, Giám đốc Doanh nghiệp Sơn mài Định Hòa). Cùng nhận xét về loại hình phân chia và bảo tồn khu vực đảm bảo môi trường cho du lịch bền vững, ông Lê Bá Linh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Sơn mài và Điêu khắc tỉnh Bình Dương đưa ra nhận xét: khu lò chén bị phá đi hiện chỉ còn vài lò nguyên thủy. Đặc trưng của các làng gốm Bình Dương phân bổ như sau: lu hũ ở Lái Thiêu, chén ở Tân Khánh. Hiện tại các lò gốm ở Chánh Nghĩa chỉ còn lại mô hình mà không thể phát triển được gì. Cần chú ý phân bổ lại các khu vực làng nghề.

- Vấn đề làm triển lãm gốm sứ trong năm 2010 quá cập rập, chỉ có mấy tháng chuẩn bị, công tác quảng bá không có và người dân cũng không có tiền để di dời Làng nghề truyền thống vào các khu công nghiệp. Các chủ lò không còn giấy phép hoạt động nữa do bị thu hồi,… dẫn đến những bất cập và không thành công trong việc tổ chức sự kiện quảng bá mặc dù ý định là rất tôt (ý kiến ông Vương Siêu Tín, Phó Chủ tịch Hiệp hội gốm sứ Bình Dương).
Ý kiến đóng góp về làng nghề từ góc độ người quản lý:

- Cần thay đổi nhận thức trong cộng đồng, gợi mở ra các hướng mới cho du lịch. Chính quyền địa phương cần đưa ra một chiến lược phát triển. cần những buổi tiếp xúc cọ sát nhiều chiều của vấn đề du lịch sinh thái hơn nữa (ý kiến của Bà Võ Thị Anh Xuân, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Du lịch).

- Hiện chì có làng nghề gốm sứ phát triển, các làng nghề còn lại đang gặp nhiều khó khăn. Trong phát triển du lịch làng nghề chưa làm tốt. Muốn làm du lịch, nhà nước phải hỗ trợ thêm về việc chuẩn bị dịch vụ cho người dân như ở An Sơn hiện đang được hỗ trợ tốt về cơ sở hạ tầng nhưng các loại hình dịch vụ thì chưa có. Vấn đề này Sở VH-TT&DL cần phải tham mưu cho UBND tỉnh. Hiện tại cả tỉnh đang tập trung vào du lịch phải làm sao đưa du lịch thành một ngành có doanh thu. Về điều này Bình Dương đang đi chậm, lạc hậu rất nhiều so với miền Tây: nạn chặt chém, môi trường, tai nạn giao thông, vấn đề vệ sinh. Bình Dương cần phải chú ý tạo ra sản phẩm đặc thù với sự đa dạng của các loại hình dịch vụ (ý kiến của TS. Nguyễn Văn Thủy, Trưởng Ban quản lý Di tích tỉnh Bình Dương).

- Trồng cây phải đồng bộ, thuốc sử dụng cho cây phải được quản lý, không để ảnh hưởng đến sức khỏe con người, giá cả dịch vụ và trái cây phải rẻ. Đó là những yêu cầu để hấp dẫn du lịch từ sự chuẩn bị của địa phương. Quán ăn, cửa hàng bán bưởi trong xã rất nghèo nàn, khách hàng không được bao nhiêu người, lộ trình phải làm như thế nào, nhà nghỉ, nơi lưu trú kể cả Chiến khu D mô hình tham quan cũng chưa có. Chính quyền và nhân dân xã Bạch Đằng mong muốn lãnh đạo có giải pháp thực hiện hiệu quả cho nông dân trong xã làm du lịch (ý kiến Tổng kết của ông Đỗ Hữu Trí, Chủ tịch UBND xã Bạch Đằng). 

Tham gia phát biểu, TS. Nguyễn Văn Quyết, Phó Giám đốc Sở VH-&DL tỉnh Đồng Nai đã đưa ra ý kiến: cần xây dựng hành lang du lịch đông tây, Bình Dương, Biên Hòa, TP. HCM. Du lịch sinh thái trước hết phải xây dựng chương trình hành động trước mắt để du lịch trở thành ngành mũi nhọn. Xác định loại hình sinh thái: rừng, sông, đồng bằng, từ sản phẩm bưởi cần làm kẹo bưởi. Các ban ngành phải quyết liệt trong việc này mới thành công. Theo kinh nghiệm quản lý ngành dọc, ông Quyết cho rằng cách đánh giá phát triển du lịch phải dựa trên tiêu chí thu nhập của bà con địa phương liên quan đến du lịch mới là đúng. Cần chú ý yếu tố sông Đồng Nai nằm giữa Đồng Nai và Bình Dương để khai thác cho hoạt động tuyến điểm du lịch, kết nối Bình Dương với các khu vực lân cận mới mang tính bền vững.

Buổi tọa đàm diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến thiết thực của các đại biểu gắn liền với sự phát triển du lịch tại mỗi địa phương nói riêng và du lịch tỉnh Bình Dương nói chung. PGS. TS. Huỳnh Quốc Thắng, đại diện nhóm nghiên cứu đề tài đã tổng kết các nội dung và góp ý trong toạ đàm. Chủ nhiệm đề tài nhận định: nhóm nghiên cứu rất hoan hỷ trước những đóng góp thiết thực của những tham luận góp ý cũng như ghi nhận những đóng góp ý kiến có tính xây dựng, thiết thực trên bàn tròn toạ đàm, cho thấy có sự đồng lòng từ chính quyền đến nhà doanh nghiệp, người dân trong vấn đề Bình Dương nói chung và Bạch Đằng, An Sơn nói riêng cần bắt tay xây dựng du lịch sinh thái. Chủ nhiệm đề tài cũng cho rằng nội dung 2 phiên tọa đàm đã nêu bật những điểm mà nhóm nghiên cứu và địa phương cầu lưu ý khi đưa ra kết quả và triển khai kết quả nghiên cứu của đề tài. Đó là xây dựng du lịch sinh thái trên môi trường sinh thái tự nhiên của Bình Dương nhưng phải chú ý đến sinh thái môi trường từng nơi, có tính kế hoạch hóa, chủ trương tiến hành cần bài bản và đồng bộ từ chính quyền đến hộ nông dân, thậm chí cần xây dựng kịch bản, tạo mô hình điểm, tập huấn chuyên môn về cách thức làm du lịch sinh thái theo từng nội dung cụ thể, có quy mô và kéo dài tại mỗi địa phương. Chủ nhiệm đề tài cũng cho rằng nhận thức và ý chí thực hiện du lịch sinh thái và tổ chức làng nghề cho mục tiêu phát triển du lịch địa phương là đã có nhưng làm thế nào để có được kết nối bền vững giữa hai lĩnh vực này là vấn đề cần chú trọng. Theo TS. Diệp Thị Mỹ Hạnh, Giám đốc Làng tre Phú An, Trung tâm Bảo tồn sinh thái Phú An, ĐHQG-HCM, đơn vị tọa lạc tại xã Phú An, thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương thì xã Bạch Đằng là xã nông thôn mới, có tự quản rất tốt, thể hiện qua đường xá sạch sẽ, ngăn nắp. Ý chính quyền và lòng dân Bạch Đằng hoà hợp, rất dễ thực hiện du lịch sinh thái để đón du khách đến. Bà Hạnh cũng có một gợi ý mong muốn được kết nối du lịch giữa doanh nghiệp của mình với xã Bạch Đằng bằng cách xây dựng con đường tre kéo dài từ Thuận An đến Bạch Đằng. Điểm đến này sẽ là sự hội tụ giữa tre nứa và bưởi, thậm chí cả măng cụt để làm nên sự hoành tráng, cộng hưởng từ cái nhìn trực quan đến mùi vị ẩm thực, hấp dẫn được du khách đến Bình Dương. 

Phát biểu bế mạc tọa đàm, Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Thơ, đại diện đơn vị chủ trì về chuyên môn là Trường Đại học KHXH&NV TP.HCM nhận định: đúng như Chủ nhiệm và nhóm nghiên cứu đề tài đã khẳng định ban đầu, đối với nhóm nghiên cứu, tọa đàm như một sinh hoạt khoa học để cả nhóm có dịp tập trung trao đổi, chia sẻ với nhau về những vấn đề liên quan đến đề tài; chia sẻ với giới nghiên cứu, người quản lý, đại diện những doanh nghiệp du lịch cũng như những người dân đã từng sinh sống lâu năm, nắm vững lịch sử, môi trường, sinh thái tỉnh Bình Dương, đồng thời cũng là những nhân chứng thực tế về vùng đất, có quá trình nhiều chục năm, từ đời cha ông đến nay có kinh nghiệm trồng trọt để cùng có mặt tham gia ý kiến với các địa phương. Theo nhận định của đại diện nhà trường, tọa đàm đã thành công và còn chuyển tải một tầm quan trọng nữa, đó là dịp để ngành du lịch Bình Dương nhìn nhận toàn diện về những lợi thế cũng như khó khăn mà ngành du lịch tỉnh nhà đang đối diện, để từ đó có những bước đi thích hợp, đưa du lịch Bình Dương phát triển theo đúng tiềm năng vốn có.

PHÒNG QLKH-DA



Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.