Hội thảo quốc tế: Nhà ở khu dân nghèo ở thành phố Hồ Chí Minh và Những giải pháp hướng đến môi trường sống bền vững

Đây là hội thảo do Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung và Trường ĐHKHXH&NV – ĐHQG-HCM phối hợp tổ chức trong hai ngày 01, 02 - 10 - 2014, tại khách sạn Kim Đô, quận 1.

Sáng ngày 01/10/2014, tại khách sạn Kim Đô, Quận 1, TP.HM đã diễn ra hội thảo quốc tế “Nhà ở khu dân nghèo ở thành phố Hồ Chí Minh và Những giải pháp hướng đến môi trường sống bền vững” do Khoa Xã hội học, Trường ĐHKHXH&NV – ĐHQG-HCM và Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung phối hợp cùng tổ chức. 

TS. Ngô Thị Phương Lan, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – ĐHQG – HCM đã thay mặt BGH phát biểu khai mạc hội thảo. Ông Peeter Raane, lãnh đạo Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung trong bài phát biểu đề dẫn cũng đã nhấn mạnh rằng ông rất vui mừng vì sự hợp tác thành công của Rosa Luxemburg Stiftung với Trường ĐHKHXH&NV – ĐHQG-HCM trong nhiều dự án nghiên cứu trước đây và hiện tại, cũng như hợp tác và triển khai các nghiên cứu trong tương lai. Bà Nadja Charabi, giám đốc và đại diện của Rosa Luxemburg Stiftung ở khu vực Đông Nam Á, cũng đã phát biểu vì sự hợp tác thành công này, nhất là các dự án đã nghiên cứu, kết quả được sử dụng để đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ cho Việt Nam, sẽ tiếp tục triển khai các hợp tác với trường ĐHKHXH&NV trong dự án tiếp theo, nhất là là Khoa Xã hội học, và cá nhân Trưởng khoa, TS. Nguyễn Thị Hồng Xoan.


Ông Peeter Raane, lãnh đạo Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung trong bài phát biểu đề dẫn. Ảnh: Việt Thành

Khách mời về phía trường ĐHKHXH&NV – ĐHQG – HCM còn có ThS. Bàng Anh Tuấn, Trưởng phòng Quan hệ Quốc tế, ThS. Trần Thị Kim Anh, Phó trưởng phòng Quản lí Khoa học – Dự án, TS. Phạm Gia Trân, Trưởng Khoa Địa Lý cùng rất nhiều giảng viên, NCS và HVCH khối ngành Xã hội học, Đô thị học, Địa lý tham dự. Về phía khác mời các đơn vị bạn,hội thảo đón tiếp TS. Nguyễn Lưu Bảo Đoan, Trưởng phòng Quan hệ Quốc tế - Đại học Hoa Sen, TS. Dư Phước Tân, Viện Nghiên cứu Phát triển, Viện Xã hội học, Viện Khoa học Xã hội vùng Nam Bộ, Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới, Viện Lao động và xã hội, Viện Nghiên cứu phát triển, Học viên Hành chính KV4 – Cần Thơ…, Hội Liên hiệp Phụ nữ Tp.HCM, Sở Lao động Thương binh và Xã hội, Ban quản lý nâng cấp và xây dựng đô thị, UBND Huyện Bình Chánh, Trung tâm Nghiên cứu đô thị và phát triển đô thị (CEFURDS), Habitat, Sở Xây dựng Tp.HCM, Sở Văn hóa Thông tin và Truyền thông Tp.HCM, Chương trình Phát triển đô thị bền vững thành phố Hồ Chí Minh, các cơ quan báo đài trên địa bàn thành phố cùng tham gia. Hội thảo còn có sự tham gia của giảng viên và đại biểu đại diện của các trường đại học tại Hà Nội, Huế, Đà Nẵng, TP.HCM như: ĐH Hoa Sen, ĐH. Mở, ĐH. Tôn Đức Thắng, ĐH Văn Hiến, ĐH Lao động Xã hội cùng sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh tại các Viện, Trường tại thành phố Hồ Chí Minh đến tham dự.



Bà Nadja Charabi, giám đốc  Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung, Đông Nam Á. Ảnh: Việt Thành

Trong bài phát biểu của mình, TS. Ngô Thị Phương Lan đã nhấn mạnh tầm quan trọng của hội thảo lần này, nhất là nhìn nhận lại nhiều vấn đề trong việc tiếp cận nhà ở cho người nghèo theo hướng đa chiều. Hiện nay, cơ sở hạ tầng kỹ thuật và xã hội phát triển không theo kịp tốc độ đô thị hóa, sự gia tăng dân số, đã dẫn đến việc cấp đất xây dựng nhà ở riêng lẽ, tùy theo khả năng nhu cầu và khả năng của người dân, điều này khiến đô thị phát triển không kiểm soát nhưng nó được xem như mô hình thích hợp. Tuy nhiên, nó gây nên sự lãng phí về mặt đất đai, mật độ xây dựng cao, thiếu đất cho giao thông, giá đất tăng cao, không kiểm soát gây khó khăn cho người có thu nhập thấp. Đây là cơ hội để các chuyên gia, nhà nghiên cứu trong lĩnh vực này gặp gỡ, thảo luận những thách thức từ bức tranh hiện tại về tình trạng sinh sống tại các khu vực nghèo, các kịch bản cải thiện đời sống của người nghèo. Hy vọng thông qua kinh nghiệm của các nhà nghiên cứu mang đến những giải pháp được đưa ra sẽ góp phần mang đến môi trường sống tốt hơn, nâng cao chất lượng sống của nhóm cư dân nghèo dễ bị tổn thương ở một thành phố lớn, thành phố Hồ Chí Minh.


Các giảng viên, nhà nghiên cứu đến từ trường ĐH Đức. Ảnh: Việt Thành

Nhân dịp này, thay mặt lãnh đạo nhà trường, TS. Ngô Thị Phương Lan đã trân trọng gửi lời cảm ơn Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung, cá nhân bà Nadja Charabi, giám đốc và đại diện của Rosa Luxemburg Stiftung ở khu vực Đông Nam Á đã hợp tác chặt chẽ với trường với nhiều dự án nghiên cứu trong những năm qua cũng như gửi lời cảm ơn đến các nhà nghiên cứu, các trường đại học, Viện nghiên cứu, các tổ chức khác trong và ngoài thành phố Hồ Chí Minh.
Tại phiên thứ nhất, sáng ngày 1/10/2014, TS. Ngô Thị Phương Lan, PGS.TS. Trần Thị Kim Xuyến và PGS.TS. Nguyễn Hữu Minh làm chủ tọa. PGS.TS. Nguyễn Hữu Minh trình bày khảo sát điều kiện sống của cư dân Hà Nội ở thế kỷ 21, với một bức tranh cuộc sống khả quan hơn trong giai đoạn này, trong đó diện tích ở của người dân Hà Nội còn nhiều vấn đề cần bàn. Việc phân loại nhà ở cũng được tiến hành khảo sát kỹ để cho thấy bức tranh tổng quát về các loại hình nhà ở ở Hà Nội cũng có những cái nhìn cụ thể.


Toàn cảnh hội thảo. Ảnh: Việt Thành

Phân bậc cấp thiết về các nhu cầu của người dân Hà Nội, trong đó cho thấy việc sở hữu các tiện nghi của người dân khá cao, nhu cầu kết nối thông tin tăng khá mạnh. Vấn đề chính là người nghèo đã tiếp cận được các tiện nghi hiện đại, nhất là các tiện nghi sinh hoạt giải trí và kết nối thông tin. Việc phân bậc rõ rệt theo mức độ cấp thiết về nhu cầu (xe máy, tivi, tủ lạnh, bếp ga, điện thoại di động) có tỷ lệ cao và tăng nhanh. Sự phân bậc này phụ thuộc vào mức độ đô thị hóa.

Điều kiện nhà ở và tiện nghi của cư dân Hà Nội đầu thế kỷ 21 tương đối khả quan, diện tích ở bình quân khá cao, hầu hết các gia đình đều sử dụng các đồ dùng lâu bền… tài sản nào thiết thân với người dân sẽ tăng mạnh, điều kiện sống tốt hơn, đáng kể ở khu vực đô thị hóa, như người Hà Nội 1/3 có máy tính và ¼ có kết nối internet, gần 80% có điện thoại bàn/di động. Việc xây dựng tiêu chí nhà ở và những việc liên quan đến người nghèo nên xem xét lại khi tiếp cận người nghèo trong việc ra chính sách thuế hay chính sách liên quan.

PGS.TS. Trần Thị Kim Xuyến đã đưa những nhận định về nhà ở tại Thành phố Hồ Chí Minh, nhất là nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập thấp. Với việc xác định nhà ở là tài sản kinh tế và sinh tồn quan trọng nhât mà những hộ gia đình bỏ vốn đầu tư, nhưng ngày càng nhiều gia đình ở thành thị không đủ tiền mua nhà, người nghèo đô thị xem nhà là món hàng xa xỉ, là giấc mơ. Hiện nay, có nhiều ý kiến cho rằng, tạo ra nhà ở là hoạt động kinh tế quan trọng tại hầu hết các thành phố lớn, không chỉ sản sinh ra tài sản là chính ngôi nhà đó mà nó còn tạo ra nhiều loại hoạt động kinh tế thứ cấp như: người lao động có việc làm và sau đó là tiêu tiền tại địa phương, phương tiện sản xuất được mua từ các ngành công nghiệp hỗ trợ và những doanh nghiệp cung ứng, nhà ở mới thu hút đầu tư ở những nơi nó được xây dựng và tạo ra giá trị gia tăng với khu vực đất gần đó [UNESCAP, UN-HABITAT].

Người nghèo có nhu cầu cấp thiết, điều đó được UBND TP.HCM cho phép chuyển đổi công năng của nhiều loại hình nhà ở trở thành nhà ở cho người nhập thấp, nhà ở xã hội. Mức sống của người dân tại thành phố Hồ Chí Minh có sự khác biệt, điều này cần được quan tâm đến trong việc hoạch định chính sách, hay sự công bằng trong tiếp cận các nguồn lực. Người nghèo không có tính chất đồng nhất, nên đời sống của người nghèo có sự đa dạng, nên nhu cầu tiếp cận nhà ở cũng vậy.


TS. Nguyễn Thị Hồng Xoan, tặng hoa  nhân ngày quốc khánh nước Đức  cho Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung. Ảnh Việt Thành

Tuy nhiên vấn đề nhà ở là những vấn đề sâu xa mang tính cơ cấu tiếp cận đất, công bằng xã hội và phát triển quốc gia và đó là nguyên nhân dẫn đến việc phân hóa giàu nghèo tại thành phố Hồ Chí Minh. Các quận cũ (trung tâm cũ), tỷ lệ hộ khá, giàu có rất cao với 47.2%, hai nhóm thu nhập còn lại chỉ chiếm 30.7%, các quận ngoại thành thì 66.7%, các nhóm còn lại không đáng kể [Bùi Thế Cường, 2012], ngoài ra sự khác biệt còn thấy rõ trong loại hình và diện tích nhà ở, thì nhóm giàu có, nhà tỷ lệ nhà kiên cố khá cao, 85% và nhóm 1 là 55%.

ThS. Lê Văn Thành, đồng ý với PGS.TS. Trần Thị Kim Xuyến trong vấn đề tái định cư của thành phố Hồ Chí Minh, cần có những chính sách mềm dẻo để người có thu nhập thấp và người nghèo có thể tiếp cận các nguồn lực hỗ trợ của nhà nước.

Một giảng viên tại Đại học Berlin, đưa ra một kinh nghiệm về vấn đề nhà ở cho người nghèo tại Đức. Trong đó nhà nước xác định nhu cầu của người dân một cách trực tiếp và hỗ trợ họ theo từng nhu cầu của người nghèo để có thể sở hữu nhà ở (nhà chung cư) và như thế dựa trên nhu cầu của từng đối tượng, chính phủ ban hành các chính sách cần thiết để người dân có thể tiếp cận nhà ở.

Ông Lưu Quang Tuấn, Viện phó Viện Lao động Thương binh và Xã hội, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, cho biết hiện này Việt Nam đang xây dựng tiêu chí nghèo đa chiều, hay các khả năng tiếp cận của người trong giao thông, giáo dục, bảo hiểm y tế. Việc xác định nghèo đa chiều đang gây nên nhiều tranh cãi, tuy nhiên Chính phủ cố gắng hoàn thiện tiêu chí đa chiều trong việc xác định như thế nào là nghèo để người nghèo không bị thiệt thòi trong việc tiếp cận các nguồn lực. Hiện nay, người nghèo được phỏng vấn tự xác định tình trạng của mình, nên việc xác định nghèo hay không, thậm chí có người là hộ gia đình khá, nhưng vẫn cho mình là hộ nghèo thì cực kì khó xác định ai nghèo, rồi xác định tài sản đánh giá nghèo hay không mới có thể đưa ra tiêu chí chính xác.

Một nhà nghiên cứu đến từ Quỹ Rosa Luxemburg- Đức, cho biết, hiện nay chính sách liên quan đến người nghèo đều được đưa từ trên xuống của Việt Nam cũng đang được thực hiện như vậy tại nước Đức, nhưng khi họ đưa các điều kiện trợ cấp thì có các điều kiện đi kèm, nên người nghèo khó tiếp cận hoặc người nghèo có thể nhận hỗ trợ thì không chịu làm việc, dù cho nước Đức là một nhà nước xã hội nhưng vấn đề cơ chế thị trường vẫn là một thách thức với nước Đức, nên việc thực hiện chính sách này cần sự quan tâm của nhà nước hay nước cách khách là cần có một “nghệ thuật mềm dẻo” để xác định được nhu cầu của người nghèo trong việc tiếp cận các nguồn lực.

Theo luật sư người Đức, làm việc hỗ trợ cho người nghèo tiếp cận các nguồn lực xã hội, rất ngạc nhiên khi người nghèo ở Việt Nam có thể mua được tiện nghi như tivi, xe máy… hay nhất thiết phải mua nhà mà không thuê, đó là sự khác biệt của nhiều xã hội khác nhau trên thế giới. PGS.TS. Nguyễn Hữu Minh cho rằng đó là sự khác biệt văn hóa, nhất người Việt Nam luôn mong muốn có nhà ở, nhất là với quan niệm “an cư lạc nghiệp” ăn sâu vào từng con người Việt Nam, đó là lí do người Việt Nam muốn sở hữu nhà ở hơn là đi thuê.


TS. Judith Vey, Giảng dạy Xã hội học tại trường Đại học Goethe trình bày tham luận. Ảnh: Việt Thành

TS. Judith Vey, Bà là Tiến sỹ Xã hội học tại trường Đại học Goethe, là chuyên gia của Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung đã trình bày tham luận “Biểu tình lớn của những người tị nạn – Khả năng và hiện thực của cuộc di dân tự tổ chức ở Đức”, cho thấy nước Đức hiện nay, nhận đơn xin cư trú khoảng 200.000 đơn năm 2014. Muốn cư trú ở nước Đức chấp nhận cho tị nạn chính trị, việc tị nạn về đói nghèo thì không được chấp nhận, trong lúc chờ họ vẫn được thuê nhà ở và tiếp cận dịch vụ xã hội và y tế. Họ chỉ được sống tại khu vực qui định mà không được sang khu vực khác, ngoài ra họ được cấp thực phẩm để sinh sống. Tất cả nhưng việc này sẽ được hội đồng xét tị nạn xem xét việc được tị nạn hay không, sau đó họ được cung cấp nhà ở chung cư tập thể hay một số sẽ được thuê nhà ở riêng. Họ được sống tự do, hay sống với cộng đồng của họ hoặc được trị liệu về mặt tâm lý khi hòa nhập cộng đồng. Nhưng vấn đề chính là việc di dân đến quá nhiều làm cho chính phủ bị động trong việc bố trí nhà ở. Thực tế người tị nạn tại Đức bị loại trừ khỏi xã hội vì nhiều lí do, không được cấp phép lao động lâu dài, không có tiền, hoặc ít tiền, điều kiện sống bấp bênh (thủ tục xét tị nạn kéo dài hàng năm), chịu sự thù ghét của nhà chức trách, điệu kiện nhà ở tồi tàn. Hiện này, những người tị nạn đã biểu tình đòi cải thiện đời sống của họ và muốn cư trú tự do hơn là sống tập trung như hiện nay. Tuy nhiên, người Đức đang lo sợ vì nhiều người đến nhiều quá và mất đi không gian sống của người Đức. Việc chiếm quảng trường tại Berlin đã được chính phủ Đức xem xét lại luật tị nạn.

Bà Daniela Glagla, chuyên gia tư vấn cho Hội đồng hạt Rhineland, công tác tại Đại học Bonn – Đức trình bày tham luận “Xử lí vấn đề di trú trong chính sách xã hội qua ví dụ chăm sóc tâm lí và nhà ở xã hội”, cho người di dân đến Đức. Hiện nay có đến 7 triệu ngoại kiều và 8.6 triệu người có quốc tịch Đức. Do đó, mức rủi ro hay bị khủng hoảng tâm khi rời bỏ bản xứ đến Đức, cũng như điều kiện hòa nhập vào xã hội mới hay bảo tồn bản sắc văn hóa riêng. Theo thông kê người nhập cư bị bệnh tâm lí nhiều hơn con số trung bình ở Đức, do sự hòa nhập xã hội ở mức thấp khiến dễ bệnh tâm lý hơn. Họ đối diện rủi ro với thất nghiệp, cô đơn, nhớ nhà, ít học, rào cản ngôn ngữ, điều kiện nhà ở, mất khả năng lao động,về hưu sớm hơn so với người Đức. Hàng năm có 1.000 người tị nạn chết do bị bệnh và thường là đối tượng có thu nhập thấp, tay nghề bấp bênh, hút thuốc, tóm lại hoàn cảnh xã hội rất quan trọng đối với sức khỏe.

Một vấn đề nữa từ thập niên 50 đã bắt đầu chính sách nhà ở tích cực, nhưng từ 1988, nhà ở xã hội ở Đức mất hết ý nghĩa và coi như thất bại. Chính sách nhà ở chưa bao giờ điều tiết hay thậm chí hạn chế lợi nhuận kinh tế bất động sản, mà luôn bảo đảm lợi nhuận đó. Chuyện vô lý như Berlin, thập niên 60 và 70 người xây nhà ở xã hội, tiền vốn đóng vào sẽ được lấy ra trong vòng 5 năm, nhờ giảm trừ thuế, riêng năm 1999, Berlin chi 21 tỉ Euro cho xây nhà xã hội, giờ nó trở thành tài sản riêng của chủ sở hữu và ngân hàng. Thông thường nhà mới xây được ngân hàng trả tiền trước, chủ sở hữu trả tín dụng trong 25-30 năm, nhưng việc kinh doanh cần lợi nhuận và sau vài thập kỉ chi phí sẽ tăng lên gấp đôi. Việc tiền thuê nhà, sẽ thúc đẩy chi phí cao cho xây dựng và cấp tài chính, nhưng chỉ ràng buộc tiền nhà trong thời gian quá độ. Sau năm 1980, luật tiền nhà, sự ràng buộc tiền nhà, bỏ tính chất mang lợi cho xã hội và các chương trình khác, mở cửa cho nhà đầu tư tư nhân, dần dần xóa bỏ dẫn các chương trình hỗ trợ từ giữa năm 1990. Nhà xã hội hiện nay, không còn mang tính xã hội nữa, tiền nha cao hơn ngoài thị trường tự do và cao hơn giới hạn tiền nhà do Sở Lao động chi trả, trả thẳng cho chủ thuê. Liên bang và địa chi 14 tỉ Euro cho nhà ở, đảm bảm cho nhà thuê nhà món hời ngất ngưỡng. Thưởng 30 năm là chấm dứt ràng buộc xã hội cho các căn hộ từng được hỗ trợ, và mỗi năm mất 100.000 căn hộ giá rẻ. Từ năm 2005, tiền hỗ trợ thuê nhà được trả thẳng cho chủ sở hữu. Nên nước Đức chủ yếu là nhà thuê, 70% gia đình ở nhà thuê.

Sau phiên buổi sáng, hội thảo đã chia thành 2 tiểu ban:
Tiểu ban 2: Các chương trình, dự án can thiệp về vấn đề nhà ở cho người nghèo. Ở phiên này, TS. Trương Hoàng Trương, ĐH KHXH&NV – ĐHQG-HCM đã trình bày tham luận “Nhà ở cho người nghèo tại TP.HCM góc độ cộng đồng”. Bà Nguyễn Thị Hải Ly, Sở Xây dựng Tp.HCM đã trình bày tham luận “Nâng cấp đô thị - Giải pháp nhà ở cho người thu nhập”, với tham luận “Hỗ trợ phát triên dựa vào cộng đồng – Bài học thành công từ các dự án nhà ở của Hiệp hội các đô thị Việt Nam” của bà Lê Thị Lệ Thủy, chuyên viên tư vấn cho Mạng lưới Quỹ phát triển cộng đồng Quốc gia, đã kết thúc tiểu ban 2.

Tiểu ban 3: Với chủ đề chính sách nhà ở cho người nghèo ở Việt Nam. TS. Phạm Thái Sơn, ĐH Việt Đức đã trình bày tham luận “Nhà ở xã hội tại Việt Nam: quan niệm, chính sách và thực tiễn”, Nhóm tác giả, ThS. Trần Thị Bích Liên, ThS. Nguyễn Thị Hồng, ThS. Phạm Thị Tú Anh, ThS. Mai Kim Khánh, Khoa Xã hội học, ĐHKHXH&NV – ĐHQG-HCM trình bày tham luận “Đánh giá hiệu quả chính sách xã hội đối với các khu dân cư nghèo ở TP.HCM”, tham luận kết thúc là tham luận của ThS. Nguyễn Quang Giải, Đại học Thủ Dầu Một trình bày.

Sau 3 phiên của hội thảo, sáng ngày 2/10/2014, hội thảo đã tiến hành tổng kết, nhận định và đánh giá các kết quả nghiên cứu về nhà ở khu dân cư nghèo ở TP.HCM và những giải pháp hướng đến môi trường sống bền vững. Tại hội thảo, các đồng ý với nhiều cách tiếp cận mới trong việc phát nhà ở cho người nghèo, người thu nhập thấp. Ngoài ra, nhiều ý kiến cho rằng chúng ta đang cố đáp ứng sở hữu nhà ở cho người nghèo, người thu nhập thấp mà không chú trọng phát triển thị trường cho thuê, đây là đối tượng có đối tượng lớn, muốn phát triển nó cần có chính sách phù hợp cho các nhà đầu tư và cả sự cam kết phục vụ cho người dân được thực hiện một cách đầy đủ, để đạt được điều đó cần có một sự thay đổi toàn diện của toàn xã hội.


TS. Nguyễn Thị Hồng Xoan, Trưởng Khoa Xã hội học, tổng kết hội thảo. Ảnh: Việt Thành

TS. Nguyễn Thị Hồng Xoan, Trưởng Khoa Xã hội học đã tiến hành tổng kết hội thảo và kết quả của hội thảo sẽ được báo cáo cho ĐHQG-HCM và Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung để xem xét ứng dụng các kết quả này ra thực tế. Thay mặt Ban tổ chức Hội thảo, TS. Nguyễn Thị Hồng Xoan gửi lời cảm ơn đến Quỹ Rosa Luxemburg Stiftung, Trường ĐHKHXH&NV – ĐHQG-HCM, quí học giả, nhà nghiên cứu, các trường, Viện đã tham gia hội thảo, để được hội thảo được thành công tốt đẹp.


Các đại biểu  chụp hình lưu niệm. Ảnh Việt Thành
Phòng QLKH-DA
Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.