MỤC LỤC:
Trong thời gian qua (từ tháng 7 đến 31/10/2025), Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TP.HCM đã ghi nhận 74 vụ việc lừa đảo dưới hình thức “bắt cóc online” , tập trung nhắm vào học sinh, sinh viên. Các nạn nhân hầu hết ở độ tuổi từ 18 đến 20. Thủ đoạn này đã xảy ra ngay tại các trường thuộc hệ thống ĐHQG-HCM và các trường lân cận.
Kịch bản lừa đảo tinh vi
Những con số trên không chỉ là thống kê khô khan mà là lời cảnh báo đỏ về một kịch bản tội phạm được dàn dựng tàn khốc. Minh chứng rõ nét nhất chính là vụ việc đau xót của nữ sinh viên năm 3 P.N.K.Y vừa qua, một nạn nhân điển hình của sự thao túng tâm lý triệt để:
Ngày 5/7/2025, P.N.K.Y nhận cuộc gọi từ đối tượng giả danh nhân viên giao hàng để dụ dỗ kết bạn Zalo nhằm kiểm tra đơn hàng. Ngay sau đó, kẻ xấu thực hiện cuộc gọi video trong sắc phục Công an, tung tin giả rằng K.Y liên quan đến đường dây ma túy và rửa tiền để uy hiếp tâm lý. Dưới sự dẫn dắt của chúng, nữ sinh này đã bị điều khiển cài đặt ứng dụng lạ, tự cách ly tại khách sạn và cắt liên lạc với gia đình.
Chưa dừng lại, các đối tượng tiếp tục chiếm quyền kiểm soát tài khoản mạng xã hội của nạn nhân để dàn dựng kịch bản "con gái bị bắt cóc" và đòi gia đình nộp thêm 200 triệu đồng tiền chuộc. Do bị cấm liên lạc với bên ngoài, K.Y đã khiến gia đình hoảng loạn vì không thể kết nối, buộc họ phải trình báo cơ quan chức năng. Vụ việc là lời cảnh tỉnh sắc bén về thủ đoạn biến chính nạn nhân thành "công cụ" để tống tiền người thân.
Sự hoang mang, lo sợ dễ khiến sinh viên “sập bẫy” của những kẻ lừa đảo - ẢNH: QUỲNH MAI
Các bước trong kịch bản
Từ những thủ đoạn đầy tinh vi và phức tạp trên, cơ quan Công an đã vạch trần quy trình 7 bước đầy tinh vi mà các đối tượng lừa đảo thường xuyên sử dụng để "giăng bẫy" sinh viên:
- Bước 1: Mồi nhử và thu thập thông tin
Kẻ xấu khởi đầu bằng cách giả danh nhân viên giao hàng/bưu điện. Chúng thông báo về “đơn hàng 0 đồng” hoặc quà tặng nhằm thu thập thông tin cá nhân, tạo niềm tin ban đầu. Nạn nhân vì tò mò thường xác nhận và gửi họ tên, địa chỉ, thậm chí là ảnh CMND/CCCD.
- Bước 2: Khủng bố tâm lý và dàn dựng
Sau khi có thông tin, kẻ xấu gọi điện, xưng là cán bộ Công an , đọc đúng họ tên, năm sinh, trường học. Chúng khẳng định nạn nhân “liên quan vụ án” và phát video dựng sẵn về “cuộc làm việc” để gây sợ hãi và kiểm soát tâm lý. Hành động cần làm: Giữ bình tĩnh, yêu cầu số hiệu/đơn vị và gọi lại qua số đường dây chính thức của Công an để xác minh.
- Bước 3: Cô lập nạn nhân
Kẻ xấu yêu cầu nạn nhân đến khách sạn/nhà nghỉ để “làm việc bảo mật”, cấm liên lạc và dọa bắt nếu tiết lộ. Mục tiêu là cô lập nạn nhân hoàn toàn, loại bỏ khả năng can thiệp từ gia đình hoặc cơ quan thật. Hành động cần làm: Nếu có thể, thông báo ngay cho gia đình vị trí ; cố gắng giữ liên lạc an toàn.
- Bước 4: Dựng bằng chứng uy hiếp
Kẻ xấu yêu cầu nạn nhân quay cận nốt ruồi, vết sẹo, hoặc ép quay những cảnh xâm phạm riêng tư. Mục đích là tạo video nhạy cảm dùng để uy hiếp và tống tiền. Hành động cần làm: Tuyệt đối không quay những cảnh nhạy cảm ; nói rõ chỉ hợp tác khi có cán bộ thật và gia đình.
- Bước 5: Tống tiền lần đầu
Kẻ xấu yêu cầu nộp “phí điều tra” hoặc “phí bảo lãnh” với số tiền lớn, dọa tạm giam/khởi tố nếu không nộp. Hành động cần làm: Không chuyển tiền ; liên hệ kênh chính thức của nhà trường và Công an để xác minh ; báo cho ngân hàng nếu đã chuyển.
- Bước 6: Gây hoảng loạn tối đa
Kẻ xấu hướng dẫn nạn nhân quay video giả bị bắt cóc (trói, la hét) và gửi cho gia đình, kèm lời đe dọa “chuyển tiền ngay hoặc làm hại”. Mục đích là tạo nỗi kinh hoàng để ép gia đình chuyển tiền lập tức. Hành động gia đình cần làm: Bình tĩnh, gọi lại cho con qua số khác để xác minh; đưa bằng chứng tới Công an; không chuyển tiền ngay.
- Bước 7: Kết thúc chiếm đoạt và hậu quả
Sau khi nhận tiền, kẻ xấu chặn số, xóa liên lạc và rút tiền. Nạn nhân được tìm thấy trong trạng thái hoảng loạn; gia đình mất tiền. Hành động sau cùng: Báo ngay Công an, cung cấp mọi chứng cứ ; liên hệ ngân hàng để truy vết, yêu cầu phong tỏa tài khoản nhận nếu kịp thời.
Sinh viên cần làm gì để tự bảo vệ mình?
Trước các thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi, sinh viên cần giữ bình tĩnh trong mọi tình huống, tuyệt đối không chuyển tiền, không cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng hay mã xác thực cho bất kỳ ai qua điện thoại, mạng xã hội hoặc các nền tảng trực tuyến.
Sinh viên không làm việc riêng với các đối tượng tự xưng là “Công an online”. Cần yêu cầu đối phương cung cấp đầy đủ thông tin về đơn vị công tác, số hiệu cán bộ và chủ động xác minh qua các kênh chính thức của cơ quan chức năng hoặc nhà trường.
Ngay khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, sinh viên cần liên hệ ngay với gia đình, thông báo rõ tình huống đang gặp phải và cố gắng duy trì kết nối liên tục để tránh bị cô lập, thao túng tâm lý. Đồng thời, sinh viên nên chủ động báo cho Nhà trường, cố vấn học tập, Ban Chủ nhiệm khoa hoặc các tổ chức Đoàn – Hội sinh viên để được hỗ trợ, hướng dẫn kịp thời, tránh tự xử lý một mình.
Trong mọi trường hợp, sinh viên cần lưu giữ đầy đủ các tin nhắn, số điện thoại, hình ảnh, video, tài khoản liên lạc của đối tượng nhằm phục vụ công tác xác minh và hỗ trợ cơ quan chức năng khi cần thiết.
Sinh hoạt chuyên đề “An toàn trên không gian số” giúp sinh viên nâng cao ý thức cảnh giác và chủ động bảo vệ bản thân trong quá trình học tập, sinh hoạt - ẢNH: ĐTN
Nhằm cụ thể hóa các hoạt động tuyên truyền, ngày 9.11, Đoàn Thanh niên Trường đã tổ chức buổi sinh hoạt chuyên đề “An toàn trên không gian số” với sự tham gia báo cáo của các chiến sĩ Công an phường Linh Xuân. Chương trình góp phần trang bị cho sinh viên những kiến thức pháp lý cơ bản, kỹ năng nhận diện và phòng vệ trước các thủ đoạn lừa đảo trên môi trường số, đồng thời tạo không gian trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, giúp sinh viên nâng cao ý thức cảnh giác và chủ động bảo vệ bản thân trong quá trình học tập, sinh hoạt.
Gặp lừa đảo? Hãy liên hệ ngay các kênh sau
Khi gặp những trường hợp lừa đảo, tống tiền, sinh viên cần nhanh chóng đến trình báo tại cơ quan công an gần nhất, hoặc liên hệ qua:
- Đường dây nóng Lực lượng Cảnh sát phản ứng nhanh: 113
- Đường dây nóng Phòng an ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao: 069.219.4053
Bên cạnh đó, sinh viên cũng có thể liên hệ Phòng CTSV qua điện thoại: 028 3829 3828 - 111 (cơ sở Sài Gòn) và 028 37243302 - 4201 (cơ sở Linh Xuân), hay báo cáo qua ứng dụng trực tuyến USSH-VNUHCM của Nhà trường.
YẾN NHI - HỒNG HẢI
