Đặt nền tảng khoa học cho gia đình hạnh phúc từ góc nhìn Nhân văn
Sáng ngày 30.12, tại Trụ sở Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân TP.HCM, Ban Văn hóa – Xã hội HĐND TP.HCM phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM và Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Nâng cao hiệu quả thực hiện Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM”.
Hội thảo nhằm tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án “Nghiên cứu xây dựng tiêu chí đánh giá gia đình hạnh phúc ở TP.HCM giai đoạn 2021–2030” và Kế hoạch thực hiện Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc giai đoạn 2025–2026 của Thành phố. Trong bối cảnh TP.HCM đẩy mạnh phát triển toàn diện con người, xây dựng đô thị văn minh, hiện đại, nghĩa tình; gia đình hạnh phúc được xác định là nền tảng cốt lõi, gắn với mục tiêu xây dựng TP.HCM trở thành “Thành phố hạnh phúc”.
Quang cảnh Hội thảo khoa học “Nâng cao hiệu quả thực hiện Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM” – ẢNH: TUẤN VỦ
Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo TP.HCM, gồm bà Phạm Phương Thảo, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch HĐND TP.HCM; ông Huỳnh Thanh Nhân, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND TP.HCM; ông Cao Thanh Bình, Ủy viên Thường trực, Trưởng Ban Văn hóa – Xã hội HĐND TP.HCM; ông Võ Trọng Nam, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM.
Về phía Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM có GS.TS. Ngô Thị Phương Lan, Hiệu trưởng, cùng lãnh đạo các đơn vị trực thuộc. Bên cạnh đó, Hội thảo còn thu hút sự tham gia của đông đảo các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý trong các lĩnh vực văn hóa học, xã hội học, tâm lý học, quản lý văn hóa; đại diện các sở, ban, ngành, đoàn thể, tổ chức chính trị – xã hội và chính quyền cơ sở trên địa bàn Thành phố.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Huỳnh Thanh Nhân, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND Thành phố, nhấn mạnh gia đình là tế bào của xã hội; việc xây dựng và hoàn thiện các tiêu chí, thước đo cụ thể về ứng xử, kinh tế, giáo dục và y tế có ý nghĩa quan trọng trong việc gìn giữ các giá trị truyền thống trong bối cảnh đô thị hóa. Hội thảo là dịp để các nhà quản lý, chuyên gia đánh giá kết quả triển khai Bộ tiêu chí thời gian qua, đồng thời đề xuất các giải pháp khoa học nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện trong giai đoạn tới.
Ông Huỳnh Thanh Nhân phát biểu khai mạc Hội thảo, nhấn mạnh gia đình là tế bào của xã hội và nền tảng gìn giữ các giá trị truyền thống trong bối cảnh đô thị hóa – ẢNH: TUẤN VỦ
Phát biểu đề dẫn, ông Lê Văn Thái, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh, khẳng định gia đình là nền tảng cốt lõi nuôi dưỡng các giá trị văn hóa và thúc đẩy phát triển bền vững. Trước tác động của toàn cầu hóa, Thành phố đã triển khai đề án xây dựng các tiêu chí đo lường hạnh phúc gia đình giai đoạn 2021–2030, hướng đến sự hài hòa giữa vật chất và tinh thần, qua đó xây dựng cộng đồng đô thị văn minh, nghĩa tình, hạnh phúc từ mỗi gia đình.
Ông Lê Văn Thái phát biểu đề dẫn, khẳng định vai trò của gia đình trong nuôi dưỡng các giá trị văn hóa và thúc đẩy phát triển bền vững của Thành phố – ẢNH: TUẤN VỦ
Trong khuôn khổ Hội thảo, 5 tham luận được trình bày chuyên sâu, tập trung làm rõ cơ sở lý luận, thực tiễn và các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM.
Tham luận “Xây dựng gia đình hạnh phúc trong hệ giá trị phát triển bền vững của TP.HCM” do bà Phạm Phương Thảo, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch HĐND Thành phố trình bày, đã làm rõ tính nhất quán trong đường lối, chủ trương của Đảng về xây dựng gia đình hạnh phúc. Bà nhấn mạnh vai trò nền tảng của gia đình trong hệ giá trị văn hóa và chiến lược phát triển bền vững, đồng thời phân tích sự gắn kết giữa định hướng của Trung ương với thực tiễn triển khai tại TP.HCM.
Bà Phạm Phương Thảo trình bày tham luận về xây dựng gia đình hạnh phúc trong hệ giá trị phát triển bền vững của TP.HCM – ẢNH: TUẤN VỦ
PGS.TS. Phan Anh Tú, Trưởng khoa Văn hóa học, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, trình bày tham luận “Gia đình đô thị trong bối cảnh đô thị hóa và hội nhập: Vai trò của Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM” đã khẳng định vai trò nền tảng của gia đình trong gìn giữ các giá trị văn hóa và phát triển bền vững, đồng thời chỉ ra những thách thức đặt ra đối với đời sống gia đình trong bối cảnh đô thị hóa và hội nhập. Tác giả nhấn mạnh ý nghĩa của Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc như một công cụ định hướng quan trọng, qua đó đề xuất triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm giúp gia đình thích ứng hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, góp phần xây dựng cộng đồng văn minh, bền vững tại TP.HCM.
PGS.TS. Phan Anh Tú phân tích vai trò của Bộ tiêu chí trong định hướng gia đình đô thị thích ứng hài hòa giữa truyền thống và hiện đại – ẢNH: TUẤN VỦ
Tham luận “Cơ sở hình thành và hoàn thiện hệ thống chỉ số đo lường gia đình hạnh phúc tại TP.HCM” do TS. Nguyễn Minh Nhựt, Phó Trưởng Ban Văn hóa – Xã hội HĐND TP.HCM, trình bày đã phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn hình thành hệ thống chỉ số đo lường 5 tiêu chí gia đình hạnh phúc, đồng thời đề xuất hoàn thiện công cụ đánh giá theo hướng khoa học, chuẩn hóa và tăng cường ứng dụng công nghệ số.
TS. Nguyễn Minh Nhựt trình bày cơ sở hình thành và hoàn thiện hệ thống chỉ số đo lường gia đình hạnh phúc – ẢNH: TUẤN VỦ
Từ góc nhìn so sánh quốc tế, PGS.TS. Đỗ Ngọc Anh, Giảng viên cao cấp, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa TP.HCM, trình bày tham luận “Tiêu chí gia đình hạnh phúc: Kinh nghiệm quốc tế và gợi mở cho Việt Nam”, chia sẻ kinh nghiệm xây dựng tiêu chí gia đình hạnh phúc của một số quốc gia, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu vận dụng linh hoạt, phù hợp với điều kiện văn hóa – xã hội Việt Nam. Từ thực tiễn trong nước, TS. Nguyễn Thị Hoài Hương, Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM, với tham luận “Biến đổi văn hóa gia đình trong bối cảnh hội nhập và những thách thức đặt ra”, đã phân tích những tác động của đô thị hóa và hội nhập đến đời sống gia đình, qua đó chỉ ra các thách thức trong việc gìn giữ và phát huy các giá trị gia đình truyền thống hiện nay.
PGS.TS. Đỗ Ngọc Anh chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về xây dựng tiêu chí gia đình hạnh phúc – ẢNH: TUẤN VỦ
TS. Nguyễn Thị Hoài Hương phân tích những biến đổi văn hóa gia đình trong bối cảnh hội nhập và các thách thức đặt ra hiện nay – ẢNH: TUẤN VỦ
Phiên thảo luận ghi nhận nhiều ý kiến trao đổi, đa chiều về cách tiếp cận và phương thức triển khai Bộ tiêu chí. GS.TSKH. Trần Ngọc Thêm, Giảng viên cao cấp Khoa Văn hóa học, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, cho rằng nếu tiếp cận theo hướng hành chính, hình thức, việc đo lường hạnh phúc gia đình sẽ khó phản ánh đúng thực chất đời sống gia đình trong bối cảnh đô thị hóa và đa dạng mô hình gia đình.
Nhiều ý kiến thống nhất đề xuất chuyển từ cách tiếp cận “xếp loại, công nhận” sang “tạo điều kiện và hỗ trợ”; tinh gọn Bộ tiêu chí theo hướng dễ hiểu, dễ áp dụng, giảm tính áp đặt, tăng tính linh hoạt. Từ góc độ gia đình đa văn hóa, PGS.TS. Phan Thị Hồng Xuân, Viện trưởng Viện Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, đề xuất hoàn thiện khung chính sách hỗ trợ thông qua tư vấn pháp lý, tâm lý, giáo dục chuyên biệt; bổ sung các chỉ số về tôn trọng đa dạng văn hóa, năng lực đối thoại bình đẳng và phòng, chống bạo lực gia đình.
Các đại biểu cũng nhấn mạnh kinh nghiệm quốc tế cho thấy Nhà nước cần tập trung xây dựng hệ sinh thái chính sách, dịch vụ và phúc lợi xã hội, tạo điều kiện để gia đình tự kiến tạo hạnh phúc theo điều kiện và lựa chọn riêng.
Các đại biểu thảo luận tại Hội thảo – ẢNH: TUẤN VỦ
Tổng kết Hội thảo, GS.TS. Ngô Thị Phương Lan, Hiệu trưởng Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, đánh giá Hội thảo là hoạt động khoa học thiết thực, góp phần nhận diện rõ những khó khăn, thách thức trong việc triển khai Bộ tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM. GS.TS. Ngô Thị Phương Lan nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục tinh gọn, hoàn thiện Bộ tiêu chí theo hướng khoa học, dễ hiểu, phù hợp đặc thù đô thị; đồng thời xây dựng bộ công cụ đo lường hạnh phúc có cơ sở khoa học, tính bao trùm, đáp ứng sự đa dạng của các mô hình gia đình hiện nay.
GS.TS. Ngô Thị Phương Lan nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện Bộ tiêu chí theo hướng khoa học, khả thi và bao trùm – ẢNH: TUẤN VỦ
Ở góc độ quản lý Nhà nước, ông Cao Thanh Bình, Ủy viên Thường trực, Trưởng Ban Văn hóa – Xã hội HĐND TP.HCM nhấn mạnh rằng Bộ tiêu chí gia đình hạnh phúc không nhằm “chấm điểm” mà để mỗi gia đình tự định hướng hướng tới chuẩn mực tốt đẹp. Ông đề cao hệ sinh thái hỗ trợ từ các địa phương, giúp nhận diện điểm còn thiếu sót và tạo cơ hội cho mọi gia đình đạt hạnh phúc. Ông cam kết hành động cụ thể sau hội thảo, phối hợp các bên liên quan để triển khai xây dựng gia đình hạnh phúc tại TP.HCM.
Ông Cao Thanh Bình nhấn mạnh cam kết hành động sau Hội thảo – ẢNH: TUẤN VỦ
Kết quả Hội thảo khẳng định vai trò của Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, với tư cách là đơn vị chủ trì, phản biện khoa học và tư vấn chính sách, là cơ sở khoa học và thực tiễn quan trọng để các cơ quan chức năng nghiên cứu, hoàn thiện chính sách; qua đó góp phần xây dựng gia đình hạnh phúc, bền vững – nền tảng của cộng đồng văn minh và hướng tới mục tiêu xây dựng TP.HCM trở thành “Thành phố hạnh phúc” trong giai đoạn phát triển mới.
Một số hình ảnh khác tại Hội thảo:
TUẤN VỦ
