Sáng 17.11, khoa Quan hệ Quốc tế, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM), đã tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia “Bộ tứ kim cương (QUAD) trong cấu trúc an ninh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương”.
Hội thảo có sự tham dự của TS. Lê Hoàng Dũng - Phó Hiệu trưởng Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM; TS. Nguyễn Tăng Nghị - Phó Trưởng khoa phụ trách khoa Quan hệ Quốc tế; GS.TS Hoàng Khắc Nam - Nguyên Trưởng khoa Quốc tế học, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG Hà Nội; TS. Võ Xuân Vinh - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đông Nam Á, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cùng các nhà khoa học, giảng viên, học viên và sinh viên của các trường đại học, viện nghiên cứu
Hơn 100 sinh viên tham gia hội thảo - Ảnh: Mỹ Hân
Phát biểu khai mạc hội thảo, TS. Lê Hoàng Dũng cho biết, từ khi ra đời vào năm 2007 với sự tham gia của các nước Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc, QUAD đã dần mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực khác như: an ninh, y tế, kinh tế... Bên cạnh những thành tựu nổi bật đạt được trong quá trình hoạt động, QUAD cũng phải đối mặt với một số thách thức. Nhiều vấn đề liên quan đến diễn đàn hợp tác này nhận được sự thu hút, quan tâm rộng rãi của giới nghiên cứu trong lĩnh vực Quan hệ Quốc tế.
“Hội thảo này là diễn đàn học thuật quan trọng, giúp giới lãnh đạo, nghiên cứu trao đổi, bàn luận những quan điểm đa chiều. Qua đó, chúng ta có thể đưa ra những khuyến nghị, đề xuất giải pháp cho Việt Nam cũng như khu vực nhằm có những sự chuẩn bị trong bối cảnh mới” - TS. Lê Hoàng Dũng chia sẻ.
TS. Lê Hoàng Dũng cho biết có rất nhiều quan điểm và câu hỏi đặt ra khi nghiên cứu QUAD - Ảnh: Mỹ Hân
Theo GS.TS Hoàng Khắc Nam, sự ra đời và phát triển của QUAD đã dẫn đến những chuyển dịch trong cấu trúc khu vực. Thứ nhất là sự thay đổi về phân bố sức mạnh trong khu vực, tiếp đến là những cạnh tranh có tính chiến lược trong lĩnh vực chính trị, quân sự và kinh tế đang tăng lên. Hội thảo có nhiều ý nghĩa khi đề cập đến những vấn đề mới trong nghiên cứu về QUAD như: hợp tác tiểu đa phương, an ninh hàng hải... Điều này sẽ gợi ý cho Việt Nam những góc nhìn và có sự chuẩn bị tốt trước những cơ hội và thách thức mà QUAD đặt ra tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
GS.TS Hoàng Khắc Nam phát biểu đề dẫn tại hội thảo - Ảnh: Mỹ Hân
Hội thảo khoa học quốc gia “Bộ tứ kim cương trong cấu trúc an ninh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương” gồm hai phiên. Tại phiên thứ nhất, các diễn giả tập trung trình bày về các vấn đề như: sự phát triển của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương từ góc nhìn hệ thống - cấu trúc, sự hình thành và phát triển của QUAD từ góc nhìn chủ nghĩa đa phương và tiểu đa phương, quyền lực mềm QUAD, những định hướng về chính sách của QUAD trong thời gian tới…
TS. Nguyễn Tuấn Khanh, giảng viên khoa Quan hệ Quốc tế, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM trình bày “Cơ chế hợp tác tiểu đa phương: trường hợp QUAD tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương” trong phiên làm việc thứ nhất - Ảnh: Mỹ Hân
Phiên thứ hai của Hội thảo xoay quanh những tác động của QUAD đến khu vực và Việt Nam như: khai thác các nội dung thực tiễn và tính thời sự, tiêu biểu là chính sách cụ thể của các quốc gia thành viên QUAD, hợp tác an ninh hàng hải trong nhóm QUAD, QUAD và yếu tố Trung Quốc, ứng xử của ASEAN với QUAD, việc triển khai chính sách của QUAD và tác động đến Việt Nam trên các lĩnh vực chủ chốt. Các phiên thảo luận của hội thảo đã cung cấp những thông tin trải rộng trên nhiều khía cạnh khác nhau về “Bộ tứ kim cương”, đặc biệt là sự hình thành và phát triển của QUAD, cũng như tác động của thể chế này đối với Việt Nam.
Các nhà nghiên cứu đặt câu hỏi trong phiên thảo luận - Ảnh: Mỹ Hân
Thông qua việc thiết lập, bảo đảm các nguyên tắc và đảm bảo trật tự khu vực dựa trên luật lệ, Bộ tứ kim cương được kỳ vọng sẽ thúc đẩy sự định hình khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương “tự do, rộng mở, thịnh vượng và hòa nhập”. Đặc biệt là khi các chiến thuật, hành động gây hấn của Trung Quốc gia tăng trong khu vực. Sự liên kết nỗ lực của bốn nước thành viên QUAD đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy và duy trì một trật tự quốc tế dựa trên luật lệ để đương đầu với những thách thức về an ninh thông qua việc tăng cường sự hợp tác với các đối tác trong và ngoài khu vực.
Đại biểu chụp hình lưu niệm - Ảnh: Mỹ Hân
Hội thảo nằm trong khuôn khổ Chương trình Kỷ niệm 20 năm thành lập Khoa Quan hệ Quốc tế, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM. Đây là diễn đàn khoa học hữu ích nhằm giải đáp những câu hỏi quan trọng về ý nghĩa, vai trò và lộ trình phát triển của QUAD về sự tham gia cũng như dấu ấn của các nước thành viên QUAD và của Việt Nam trong cấu trúc an ninh khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương đang được định hình.
MỸ HÂN - HẢI MINH
