Thầy Jacques đến Việt Nam lần đầu tiên vào năm 2005, trong khuôn khổ dự án hợp tác liên đạị học/PIC “Xây dựng bộ phận đào tạo, nghiên cứu và tư vấn chuyên về khó khăn trong học tập” giữa trường ĐH Sư Phạm TPHCM, ĐH Libre de Bruxelles và UCLouvain với sự điều phối của Thầy Trần Quốc Duy. Bên cạnh các GS đầu ngành trong lĩnh vực tâm lý học ngôn ngữ như GS Alain Content, GS Jesus Alegria, GS Jacqueline Leybaert, GS Phillipe Mousty, GS Marie-Anne Schelstraete, GS Marie-Pascale Noel, GS Michel Hupet, các Giảng viên ĐH Sư phạm và các anh chị học viên dự án PIC được biết đến Thầy Jacques như một chuyên gia trong lĩnh vực chẩn đoán tâm lý - đặc biệt là vể trí tuệ - và thích nghi công cụ chẩn đoán các rối loạn học tập. Trước đó, Thầy Jacques đã cùng với hai đồng nghiệp khác là Cô Marie-Pascale Noel và Catherine Van Nieuwenhoven xây dựng bộ công cụ TEDI-Math để lượng giá năng lực số học và tính toán ở trẻ em. Trong khuôn khổ dự án PIC, bộ công cụ này đã được thích nghi và bước đầu định chuẩn ở trẻ Việt Nam[1]. Đó là một đóng góp ý nghĩa trong hoàn cảnh chưa có công cụ lượng giá lĩnh vực phát triển số học ở nước ta.
Hình 1. Thầy Jacques và các cộng sự tại chương trình của ĐH Sư phạm
Vào giữa năm 2014, thông qua Cô Hoàng Vân, người vừa hoàn tất chương trình đào tạo Tâm lý ở ĐH UCLouvain dưới sự hướng dẫn của GS Marie-Anne Schelstraete, Khoa Tâm lý chúng tôi đã gởi đến Cô Marie-Anne và Thầy Jacques lời để nghị xây dựng chương trình hợp tác đào tạo lĩnh vực Tâm lý học đường tại trường ĐH KHXH&NV TPHCM. Chúng tôi rất vui khi các Thầy Cô hoan nghênh ý tưởng này và sẵn sàng hỗ trợ chúng tôi xây dựng chương trình đào tạo nói riêng và thiết kế dự án nói chung. Trong vòng 2 năm, những buổi họp gián tiếp từ xa và trực tiếp khi các Thầy Cô về Việt Nam đã diễn ra mà qua đó chúng tôi được học rất nhiều điều thú vị từ cách nhìn nhận, đánh giá vấn đề, xây dựng kế hoạch… trên cả góc độ vi mô lẫn vĩ mô. Điều này thật sự ý nghĩa với Khoa Tâm lý còn khá non trẻ vào thời điểm đó và nó cũng là nền tảng quan trọng để chúng tôi tiếp tục xây dựng các dự án với các đối tác khác trong những năm vừa qua.
Hình 2. Xây dựng dự án đào tạo Rối loạn chuyên biệt học tập với khoa Tâm lý học
Réunion au Vietnam pendant la construction du projet avec la faculté de Psychologie-USSH-UNV
Với sự nhiệt huyết đáng quý, với tinh thần cởi mở và hợp tác, với tầm ảnh hưởng nhất định của Thầy Jacques, người đã làm việc trên vai trò Trưởng Khoa Tâm lý ĐH UCLouvain, là Phó Hiệu trưởng về Nguồn nhân lực, Phó Hiệu trưởng về lĩnh vực Khoa học Nhân văn… dự án của chúng tôi đã trải qua 2 kỳ trình bày và bảo vệ và được cấp kinh phí bởi viện Académie de recherche et d'enseignement supérieur/ARES. Vào tháng 10/2016, dự án « Nhận diện, lượng giá và can thiệp tâm lý cho trẻ em gặp rối loạn chuyên biệt học tập trong bối cảnh học đường » chính thức khai giảng khóa đào tạo đầu tiên. Bên cạnh đội ngũ giảng viên UCLouvain, dự án liên ĐH này còn có sự tham gia của các GS, GV đến từ ĐH Liège, Vương Quốc Bỉ, trong đó GS Christelle Maillart là người đại diện phía trường ĐH này. Điều chúng tôi rất tự hào trong chương trình đào tạo này, đó là từ hai phía Bỉ và Việt Nam, đặc biệt là đội ngũ GV Bỉ, các GV tham gia đều có kinh nghiệm giảng dạy, nghiên cứu và thực hành. Điều này giúp các môn học có sự gắn kết nhất định giữa lý thuyết và thực hành mà mọi học viên đều thấy hứng thú khi tham gia khóa học.
Trở lại vai trò của Thầy Jacques, Thầy luôn đánh giá cao sự hợp tác hai bên chứ không chỉ một chiều, như vậy mỗi đối tác đều có trách nhiệm riêng và chung cho dự án. Chính vì thế, chương trình dự án này không chỉ hướng đến việc đào tạo cho học viên mà quan trọng còn có sự chuyển giao kiến thức chuyên môn cho đội ngũ GV tham gia, bao gồm GV khoa Tâm lý và các GV thỉnh giảng để hướng đến việc đội ngũ GV Việt Nam sẽ có thể đảm nhận chương trình đào tạo tiếp theo khi dự án kết thúc. Trong 5 năm qua, một khóa học viên đã hoàn thành (2016-2019) và khóa thứ hai (2018-nay) đang ở giai đoạn thực tâp. Các GV và học viên đã và đang đóng góp đáng kể cho chuyên ngành tâm lý học đường trên nhiều tỉnh thành khác nhau. Khoa Tâm lý cũng sắp tuyển sinh khóa tiếp theo.
Hình 3. Thầy Jacques giảng dạy tại Việt Nam
Enseignement de Jacques au Vietnam
Không chỉ hướng đến việc đào tạo GV trong nước, hai GV của Khoa Tâm lý là ThS Lê Thi Mai Liên và ThS Lê Hoàng Thế Huy cũng đã được tham gia chương trình NCS tại ĐH UCLouvain dưới sự hướng dẫn của Cô Marie-Pascale và Thầy Jacques. Hai GV trẻ này đã có cơ hội cọ sát, học tập và nghiên cứu trong hai lĩnh vực chuyên sâu về phát triển số học (Mai Liên) và về các giá trị liên quan đến cảm xúc (Thế Huy), đều là các yếu tố nền tảng ảnh hưởng đến quá trình học tập. Cơ hội làm việc trực tiếp và gián tiếp với Thầy Jacques đã giúp các em trưởng thành hơn rõ rệt trên nhiều phương diện cá nhân và nghề nghiệp, đặc biệt là góc độ quản lý và nhân văn.
Hình 4. GS. Christelle Maillart (ULiege), TS. Hoàng Vân, GS.Grégoire, TS. Mai Liên
Bên cạnh hình ảnh một Giáo sư đầu ngành về Tâm lý học và môt Phó Hiệu trưởng của một trường ĐH lớn - người thường đưa ra các nhận xét giá trị và các quyết định rõ ràng, dứt khoát và quan trọng - Thầy Jacques còn được biết đến bởi tính hài hước, với giọng cười sảng khoái và tràn ngập năng lượng tích cực. Thầy Jacques cũng là người thích tìm tòi, khám phá và sẵn sàng len lỏi các ngóc ngách khác nhau của Sài Gòn để tận mắt thấy cuộc sống của người dân nơi đây, tự mình khám phá các quán ăn không chỉ là món Việt mà có thể của các nước khác – và với cái mũi đặc biệt – dường như Thầy luôn chọn được những quán ăn đặc sắc và độc đáo.
Hình 5 & 6. Thầy Jacques và các cộng sự, sinh viên tại Việt Nam
Là một người năng động, nhiệt huyết nên dù Thầy Jacques sắp chính thức về hưu, nhưng sự kiện này không ngăn cản Thầy tiếp tục cống hiến năng lực của mình cho ngành Khoa học Tâm lý – Nhân văn. Thầy vẫn tiếp tục một số hoạt động chuyên môn trong đào tạo, nghiên cứu và tham vấn trị liệu tại trường và ở các nước khác. Khoa Tâm lý chúng tôi may mắn được là một trong những đối tác mà Thầy tiếp tục hướng đến trong thời gian tới. Cũng như Thầy Jacques, chúng tôi cũng quan điểm rằng, một dự án chỉ kết thúc về mặt hình thức, nó sẽ mở ra cánh cửa mới cho những dự án khác với triển vọng xa hơn và có chiều sâu hơn.
Hình 7. Cảm ơn Thầy Jacques với tất cả đóng góp ý nghĩa cho Khoa Tâm lý học
Un grand merci Jacques pour tout!
Với tất cả những đóng góp của Thầy Jacques Gregoire hơn 16 năm qua cho phía Việt Nam nói chung, và cho tập thể Khoa Tâm lý ĐH KHXH&NV nói riêng, chúng tôi gởi đến Thầy lời tri ân chân thành và sâu sắc nhất. Chúng tôi mong tình hình sớm ổn định để có thể đón tiếp Thầy tại trường, tại Khoa và cùng nhau thảo luận những bước tiếp của dự án hiện tại cũng như các kế hoạch hợp tác quan trọng mới. Trong khi chờ đợi, tập thể Khoa Tâm lý chúng tôi gởi đến Thầy lời chúc sức khỏe và nhiều niềm vui trong chương mới, được đánh dấu bởi ngày Thầy trở thành Giáo sư ưu tú /Professeur Emérite Jacques Grégoire của UCLouvain.
Khoa Tâm lý học-ĐH KHXH & NV
[1] Bộ Trắc nghiệm Tedi-Math được tiếp tục sử dụng và phát triển trong dự án hiện nay.
Bài viết liên quan
TUYỂN SINH CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO CHUẨN QUỐC TẾ TRÌNH ĐỘ ĐẠI HỌC NGÀNH TÂM LÝ HỌC
