Chiêu trò “bắt cóc online” đang trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với học sinh, sinh viên khi các đối tượng xấu lợi dụng công nghệ cao kết hợp với thao túng tâm lý để ép nạn nhân tự quay video giả bị bắt cóc nhằm tống tiền. Điều đáng lo ngại là nhiều gia đình đã rơi vào trạng thái hoảng loạn khi tưởng con em mình gặp nguy hiểm.

Theo cảnh báo từ Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an), thời gian gần đây tại các địa phương như Hà Nội, Quảng Ninh, TP. HCM đã liên tiếp xảy ra các vụ việc đối tượng giả danh công an, viện kiểm sát, tòa án hoặc nhân viên giao hàng để gọi điện đe dọa. Dù không tiếp xúc trực tiếp, chúng vẫn dựng nên những kịch bản tinh vi, chân thực đến mức khiến nạn nhân và người thân mất khả năng phán đoán, dễ dàng làm theo yêu cầu và bị chiếm đoạt tài sản. 

Sự hoang mang, lo sợ dễ khiến sinh viên “sập bẫy” của những kẻ lừa đảo - Ảnh: QUỲNH MAI

Vì sao học sinh, sinh viên dễ sập bẫy?

Đối tượng học sinh, sinh viên thường dễ bị cuốn vào bẫy “bắt cóc online” bởi tâm lý chưa vững vàng và thiếu kỹ năng xử lý các tình huống bất ngờ. Khi bị các đối tượng xấu đe dọa liên quan đến những hành vi phạm pháp nghiêm trọng như rửa tiền, ma túy hay án hình sự, nhiều bạn trẻ dễ rơi vào trạng thái hoảng loạn, mất khả năng suy xét và tin vào những kịch bản giả mạo được dựng lên một cách tinh vi. Việc các em thiếu hiểu biết pháp luật nên dễ tin rằng cơ quan chức năng có thể yêu cầu chuyển tiền qua mạng hoặc làm việc qua ứng dụng lạ, trong khi thực tế điều này hoàn toàn không đúng.

Sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội đã vô tình tạo điều kiện cho tội phạm công nghệ cao khai thác. Việc học sinh, sinh viên thường xuyên chia sẻ thông tin cá nhân như số điện thoại, địa chỉ, lịch học hay hình ảnh cá nhân trên các nền tảng như Facebook, Zalo, TikTok khiến kẻ gian dễ dàng lấy cắp dữ liệu và xây dựng các tình huống giả mạo khó phân biệt. Bên cạnh đó, tâm lý e ngại làm cha mẹ lo lắng hoặc không muốn chia sẻ với giáo viên khiến nhiều bạn trẻ chọn cách im lặng khi bị đe dọa, từ đó dễ dàng làm theo yêu cầu của đối tượng lừa đảo thay vì tìm kiếm sự hỗ trợ từ người thân hay nhà trường.

Làm cách nào để không bị “sập bẫy”?

Để không trở thành nạn nhân của chiêu trò “bắt cóc online”, học sinh, sinh viên trước hết cần rèn luyện cho mình sự bình tĩnh. Khi nhận được cuộc gọi lạ với những lời đe dọa liên quan đến “án hình sự”, “bắt cóc”, “tống tiền”, tuyệt đối không vội vàng làm theo yêu cầu chuyển tiền, cài ứng dụng hay rời khỏi nơi ở. Thay vào đó, hãy ngay lập tức xác minh thông tin bằng cách gọi cho người thân, bạn bè hoặc thầy cô để kiểm chứng.

Bên cạnh đó, mỗi bạn trẻ cần hạn chế chia sẻ thông tin cá nhân trên mạng xã hội như số điện thoại, địa chỉ, lịch sinh hoạt,… vì đây chính là dữ liệu để kẻ gian dựng nên những kịch bản lừa đảo thuyết phục. Đồng thời, trang bị kiến thức pháp luật cơ bản cũng rất cần thiết, bởi cơ quan công an, viện kiểm sát không bao giờ yêu cầu công dân chuyển tiền trực tuyến hay làm việc thông qua ứng dụng lạ.

Hãy báo ngay!

Trong mọi tình huống nghi ngờ, hãy chủ động báo ngay cho công an qua số 113 hoặc nhờ sự hỗ trợ từ nhà trường, thầy cô, bạn bè. Chỉ cần nhớ nguyên tắc “bình tĩnh – kiểm chứng – báo ngay”, học sinh, sinh viên hoàn toàn có thể tự bảo vệ mình và góp phần ngăn chặn hiệu quả loại tội phạm mạng tinh vi này.

Nhà trường khuyến cáo phụ huynh, giảng viên và sinh viên cùng chung tay nâng cao ý thức cảnh giác, lan tỏa những thông tin chính thống, chính xác. Sự tỉnh táo và phản ứng kịp thời sẽ là “lá chắn” hữu hiệu, giúp bảo vệ không chỉ mỗi cá nhân mà còn cả cộng đồng trước loại tội phạm mạng ngày càng tinh vi này.

TUẤN VỦ