Sáng ngày 08/11/2025, tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG TP.HCM đã diễn ra hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Dịch thuật Việt – Hàn trong kỷ nguyên toàn cầu hóa và chuyển đổi số”, mở ra một diễn đàn chuyên sâu và thiết thực dành cho các nhà nghiên cứu, giảng viên, dịch giả và chuyên gia trong lĩnh vực dịch thuật, ngôn ngữ và văn hóa Hàn Quốc. Sự kiện nằm trong khuôn khổ Đề án Xây dựng Trường Đại học Trọng điểm về Hàn Quốc học tại Việt Nam của Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM và Viện Nghiên cứu Hàn Quốc học Trung ương (AKS).
Phát biểu khai mạc, PGS.TS. Lưu Văn Quyết - Phó Hiệu trưởng Nhà trường nhấn mạnh rằng trong dòng chảy toàn cầu hóa, dịch thuật đã vượt khỏi vai trò của một công cụ truyền đạt ngôn ngữ để trở thành cầu nối tri thức, văn hóa và hợp tác quốc tế. Trong bối cảnh chuyển đổi số, ngành dịch thuật đang bước vào giai đoạn thay đổi mạnh mẽ: sự xuất hiện của trí tuệ nhân tạo, dịch máy và các công cụ hỗ trợ dịch thuật thông minh đã tối ưu hóa tốc độ và độ chính xác của hoạt động dịch. Tuy nhiên, theo Phó Hiệu trưởng, chính sự phát triển này đặt ra yêu cầu mới cho người dịch: năng lực ngôn ngữ – văn hóa sâu, tư duy phê phán, năng lực đánh giá chất lượng bản dịch và đạo đức nghề nghiệp. Đây cũng là thách thức đối với các cơ sở đào tạo khi cần kết hợp kiến thức chuyên ngành với kỹ năng công nghệ để đào tạo thế hệ dịch giả tương lai toàn diện hơn.
Sau phiên khai mạc, hội thảo được tiến hành với hai tiểu ban đồng thời với chủ đề "Nghiên cứu về dịch thuật trong lĩnh vực biên - phiên dịch" và "Nghiên cứu về dịch thuật trong lĩnh vực giảng dạy biên - phiên dịch". Các tham luận chỉ ra rằng thách thức chuyển ngữ hiện nay đến từ cả sự khác biệt biểu tượng văn hóa, cấu trúc cảm xúc lẫn yêu cầu kỹ thuật ở các lĩnh vực pháp luật, y tế hay ngoại giao... AI và các mô hình ngôn ngữ có thể hỗ trợ xử lý văn bản nhanh hơn nhưng không thể thay thế vai trò thẩm định, điều chỉnh và chịu trách nhiệm chất lượng của dịch giả. Vì vậy, nhiều ý kiến nhấn mạnh nhu cầu đào tạo dịch giả theo hướng liên ngành, đồng thời tích hợp kỹ năng hậu biên tập và đánh giá bản dịch vào chương trình chính thức.
Hội thảo không chỉ là một sự kiện học thuật mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức về giá trị của dịch thuật và vai trò then chốt của dịch giả – trong bối cảnh công nghệ dịch máy nổi lên và toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng. Việc cân bằng giữa chất lượng con người – sự sắc sảo ngôn ngữ – và công nghệ hỗ trợ là chìa khóa cho dịch thuật Việt – Hàn phát triển bền vững.
Khoa Hàn Quốc học mong rằng thông qua hội thảo này, nhiều hướng nghiên cứu mới sẽ được mở ra, nhiều dự án hợp tác quốc tế và tạo điều kiện cho cộng đồng dịch thuật Việt – Hàn phát triển mạnh mẽ hơn trong kỷ nguyên số.
Khoa Hàn Quốc học
