WORKSHOP HƯỚNG DẪN THỰC HÀNH CÁC MÓN YAM PHỔ BIẾN

“Yam” – một trong những món ăn nổi tiếng của Thái Lan – đã được nâng tầm thành món ăn quốc dân được nhiều người yêu thích, nhất là những ai mê đắm cái hương vị đậm đà, chua cay mặn ngọt không lẫn vào đâu được của món ăn tưởng chừng như đơn giản mà lại độc đáo này. “Yam” nổi bật với vị chua thanh từ chanh tươi, vị mặn mà từ nước mắm, vị cay nồng từ ớt hiểm, ớt khô rồi ớt bột hòa cùng vị ngọt ngào đến từ đường thốt nốt – loại đường có vị dịu hơn so với đường cát trắng thông thường. Tất cả cùng kết hợp với các nguyên liệu từ thịt động vật, hải sản cho đến rau củ, được chế biến theo nhiều cách khác nhau, tạo nên một món ăn với hương vị rất riêng mà khó có thể tìm thấy ở bất kỳ món ăn nào khác. 

Người Thái xưa tin rằng vị chua của chanh và vị cay nồng của các loại thảo mộc có thể “làm chín” thực phẩm sống, đồng thời có tác dụng diệt khuẩn, vì một số loại protein sẽ đổi màu khi tiếp xúc với axit trong chanh, làm cho người ta hiểu rằng món ăn đó đã được "nấu chín" và có thể thoải mái thưởng thức mà không cần phải chế biến cầu kỳ như những món ăn khác. 

“Yam” đã gắn bó với gian bếp của người Thái từ rất lâu đời. Có giả thuyết cho rằng món ăn này xuất phát từ tâm lý tiết kiệm, không muốn lãng phí nguyên liệu còn sót lại trong bếp – một ít của cái này, một ít của cái kia – từ đó tạo nên món “ยำใหญ่” (đọc là “yam yai” nghĩa là gỏi thập cẩm). Món này cũng từng xuất hiện trong bài thơ "กาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน" – một tác phẩm thơ ca nổi tiếng của vua Rama II, nhằm ca ngợi tài nghệ nấu nướng của Hoàng hậu Sri Suriyendra, với đoạn mô tả như sau:

“ยำใหญ่ใส่สารพัด วางจานจัดหลายเหลือตรา

รสดีด้วยน้ำปลา ญี่ปุ่นล้ำย้ำยวนใจ”

tạm dịch sang thể thơ lục bát Việt Nam như sau:

“Gỏi ngon thập cẩm đậm đà 

Bày trên đĩa ngọc hương hoa sắc trời  

Thêm đôi giọt mắm tuyệt vời 

Vẹn nguyên vị Nhật vấn vương tơ lòng.” 

Đoạn mô tả món “Yam” trong bài thơ "กาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน" của Vua Rama II. Ảnh: ภาษาไทย กับ ครูโบว์ลิ่ง

Với mong muốn tạo ra không gian trải nghiệm văn hóa ẩm thực cũng như mở ra cơ hội cho các bạn tham dự có thể giao lưu, kết nối và chia sẻ những kiến thức thú vị của bản thân về văn hóa, ẩm thực và ngôn ngữ Thái Lan một cách sống động, cụ thể và đa chiều nhất, Trung tâm Nghiên cứu Thái Lan, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG HCM đã tổ chức buổi Workshop Hướng dẫn thực hành các món Yam phổ biến vào ngày 01 tháng 6 năm 2025 tại phòng B109, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, cơ sở Đinh Tiên Hoàng. Tham gia buổi Workshop lần này có sự góp mặt của Cô Huỳnh Thanh Vy - cựu sinh viên chuyên ngành Thái Lan học, khoa Đông phương học, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG HCM cùng toàn thể đông đảo các cá nhân quan tâm đến tham dự. 

Workshop Hướng dẫn thực hành các món Yam phổ biến diễn ra trong khuôn khổ hai hoạt động chính bao gồm nội dung giới thiệu sơ lược về nguồn gốc của món Yam Thai (gỏi kiểu Thái), các nguyên liệu cũng như cách chế biến của từng loại Yam khác nhau. hai là khoảng thời gian cho các nhóm tự tay trải nghiệm làm Yam Khao Phot Luk Chin (gỏi bắp cá viên) dưới sự hướng dẫn trực tiếp từ Cô Huỳnh Thanh Vy.  Chỉ sau vài phút, những đĩa gỏi thơm ngon hấp dẫn của các nhóm lần lượt được hoàn thành và trang trí đẹp mắt. Kết thúc buổi Workshop, lần lượt từng nhóm thích thú thưởng thức thành quả của mình trong một không gian vui tươi và đầy tiếng cười.

Cô Huỳnh Thanh Vy giới thiệu về tên gọi và nguồn gốc của món “Yam”. Ảnh: TTNCTL. 

Khoảnh khắc chụp hình lưu niệm cùng giáo viên hướng dẫn sau khi hoàn tất thành phẩm. Ảnh: TTNCTL. 

Thông qua buổi Workshop lần này, Ban tổ chức rất vinh dự khi nhận được sự quan tâm đặc biệt và đón nhận nhiệt tình từ phía các bạn học viên, sinh viên và các cá nhân đến từ nhiều nơi khác nhau đăng ký tham dự chương trình. Gác lại những trăn trở và áp lực của nhịp sống hối hả, tất bật ngoài kia, ban tổ chức hi vọng Workshop lần này sẽ mang đến những phút giây giải trí tuyệt vời và đọng lại nhiều kỷ niệm sâu sắc cho mọi người. 

Hẹn gặp lại và hy vọng sẽ có thêm thật nhiều cơ hội để tiếp tục lan tỏa tình yêu và khơi dậy đam mê trên các phương diện về nghệ thuật, ngôn ngữ, ẩm thực, văn hoá và xã hội về một Thái Lan rất khác cùng các bạn ở những chuỗi sự kiện tiếp theo.

Cao Nguyên, Ngọc Diễm