Kỷ yếu Hội thảo: Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EVFTA) - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EVFTA) - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn

Ban biên soạn: TS. Bùi Hải Đăng - PGS.TS. Trần Nam Tiến, TS. Huỳnh Tâm Sáng

Nhà xuất bản: Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh

Cuốn sách "Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EU) (EVFTA) - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn" là tập hợp các bài viết từ kỷ yếu hội thảo cấp quốc gia được Khoa Quan hệ Quốc tế, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh tổ chức vào tháng 7 năm 2022. Với 15 bài viết đa dạng về chủ đề và được biên tập cẩn thận, cuốn sách tập trung vào hai nội dung chính. Nội dung thứ nhất bàn về hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới trong bối cảnh toàn cầu hóa với những ưu điểm và thực tiễn triển khai trên thế giới. Các bài viết chú trọng bàn về ưu tiên của Việt Nam trong ký kết FTA và lợi ích mà Việt Nam có thể đạt được, nổi bật là tăng cường cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy quá trình hội nhập kinh tế. Nội dung thứ hai thảo luận về EVFTA và mối quan hệ giữa Việt Nam và EU. Cụ thể, các nghiên cứu bàn về cơ hội và thách thức đối với xuất khẩu hàng nông sản Việt Nam trong bối cảnh triển khai Hiệp định EVFTA, hợp tác hai phía trong lĩnh vực du lịch, dược phẩm. Các tác giả cũng chỉ ra những thành tựu, hạn chế và triển vọng của EVFTA từ góc nhìn hội nhập quốc tế, nhất là chiến lược hộp nhập với châu Á của EU và chiến lược mở rộng làm sâu sắc quan hệ với các đối tác của Việt Nam.
Nhìn chung EVFTA có thể được xem như công cụ và cách tiếp cận chiến lược giúp Việt Nam hội nhập tốt hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu (đặc biệt là về thương mại, hàng hóa, thị trường), từ đó giảm bớt sự phụ thuộc của Việt Nam vào các nhà đầu tư chính hiện nay như Trung Quốc và Mỹ. Hiện nay, các tác động của Covid-19 và căng thẳng thương mại Mỹ - Trung đang đặt ra nhu cầu tái cấu trúc sâu chuỗi giá trị toàn cầu để giảm phụ thuộc hơn vào một sô trung tâm sản xuất toàn cầu, chẳng hạn như Trung Quốc. Bối cảnh này buộc Việt Nam phải chủ động và tận dụng tối đa các ưu đãi mà EVFTA mang lại, sao cho Việt Nam có thể từng bước trở thành mắc xích mang tính chiến lược trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Về lâu dài, EVFTA cũng giúp Việt Nam chú ý hơn đến công tác quản lý rủi ro, giảm thiểu căng thẳng địa chính trị và nuôi dưỡng thương mại công bằng, thông thoáng để tăng cường khả năng phục hồi của đất nước trước những biến động khó lường như đại dịch và cạnh tranh nước lớn.

(Trích lời giới thiệu của TS. Bùi Hải Đăng, nguyên Trưởng Khoa Quan hệ Quốc tế, Trường Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, ĐHQG-HCM)

Mục lục: Chương I - Mở đầu

• EVFTA trong quan hệ thương mại Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EU) (TS. Bùi Hải Đăng)

Chương II - Hiệp định thương mại tự do thế hệ mới trong bối cảnh toàn cầu hóa

• Hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới: Nhận diện và thực tiễn từ Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EVFTA) (TS. Nguyễn Tuấn Khanh)
• Việt Nam tham gia EVFTA thế hệ mới và một số tác động (PGS.TS. Đặng Minh Đức - TS. Bùi Hải Đăng)
• Lợi ích EVIPA cho Việt Nam: Nhìn từ năng lực cạnh tranh quốc gia (TS. Nguyễn Thanh Hoàng)
• "Chiến lược FTA" trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam (PGS.TS. Trần Nam Tiến)
• Chiến lược thương mại mới của Liên minh Châu Âu: Nội dung và tác động đến Hiệp định EVFTA (TS. Lê Tùng Lâm)
• Cam kết của EU về cung cấp dịch vụ qua biên giới trong EVFTA và EUSFTA: Những điểm tương đồng và khác biệt (ThS. Nguyễn Văn Phái)

Chương III - Hiệp định EVFTA và quan hệ Việt Nam - Liên minh Châu Âu:

• Thị trường EU: Cơ hội và thách thức đối với xuất khẩu hàng nông sản Việt Nam trong bối cảnh triển khai Hiệp định EVFTA (TS. Bùi Việt Hưng)
• EVFTA và triển vọng xuất khẩu nông sản Việt Nam sang EU (GS.TS. Hoàng Thị Chỉnh - ThS. Nguyễn Hoàng Phan)
• Một số đề xuất trong lĩnh vực du lịch nhằm thực thi EVFTA (TS. Đào Thị Thu Hằng - ThS. Nguyễn Thị Hồng Vân)
• Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu: Những thách thức đối với lĩnh vực dược phẩm tại Việt Nam (ThS. Dương Việt Anh)
• Quan hệ Việt Nam - EU sau khi Hiệp định EVFTA có hiệu lực (ThS. Trần Như Bắc - PGS. TS. Trần Xuân Hiệp)
• Quan hệ thương mại đầu tư Việt - Pháp trong khuôn khổ Hiệp định EVFTA (TS. Trần Nguyên Khang)
• Vấn đề ODA trong quan hệ Việt - Đức trước bối cảnh triển khai Hiệp định EVFTA (ThS. Nguyễn Ngọc Xuân Thư)
• Quan hệ Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EU) và Hiệp định EVFTA từ góc nhìn quốc tế (TS. Huỳnh Tâm Sáng - Phan Văn Tìm)
• Giá trị chiến lược của Hiệp định EVFTA từ góc nhìn hội nhập kinh tế quốc tế (TS. Huỳnh Tâm Sáng - Phan Văn Tìm - Phạm Đỗ Ân)

Chương IV - Kết luận (PGS.TS. Trần Nam Tiến)