Quan hệ giữa Việt Nam với các nước trong khu vực Đông Bắc Á thời kỳ sau Chiến tranh lạnh: Những vấn đề lý luận và thực tiễn

Ngày 11.9.2026, tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG-HCM, hội thảo khoa học “Quan hệ giữa Việt Nam với các nước trong khu vực Đông Bắc Á thời kỳ sau Chiến tranh lạnh: Những vấn đề lý luận và thực tiễn” được tổ chức với sự tham gia của các nhà khoa học, giảng viên, học viên và sinh viên.

Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.TS Lưu Văn Quyết, Phó Hiệu trưởng Nhà trường, Chủ nhiệm đề tài, cho biết Đông Bắc Á là khu vực có vị trí quan trọng trong cấu trúc khu vực, nơi đan xen giữa hợp tác và cạnh tranh trên nhiều lĩnh vực như an ninh, thương mại, công nghệ, năng lượng, chuỗi cung ứng và quan hệ giữa các nước lớn.

Theo PGS.TS Lưu Văn Quyết, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đều là những đối tác quan trọng của Việt Nam trên nhiều phương diện. Bên cạnh đó, những diễn biến tại bán đảo Triều Tiên và các khu vực có liên quan cũng có khả năng tạo ra những tác động đối với môi trường an ninh, chính trị và kinh tế của khu vực.

Từ đó, PGS.TS Lưu Văn Quyết đề xuất việc nghiên cứu Đông Bắc Á không chỉ dừng ở cách tiếp cận một không gian địa lý mà cần đặt trong tổng thể một không gian chiến lược có tính liên kết cao. Trong quan hệ với khu vực, Việt Nam cũng cần được xem xét với tư cách một chủ thể ngày càng chủ động thông qua đường lối độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa và mở rộng mạng lưới đối tác.

Đối với từng quốc gia, chủ nhiệm đề tài cho rằng quan hệ Việt Nam - Trung Quốc gắn với yêu cầu thúc đẩy hợp tác, quản trị khác biệt và bảo đảm lợi ích quốc gia; quan hệ Việt Nam - Nhật Bản gắn với nguồn lực phát triển và lòng tin chiến lược; trong khi quan hệ Việt Nam - Hàn Quốc thể hiện rõ tính bổ trợ trên các lĩnh vực kinh tế, đầu tư, công nghiệp và nguồn nhân lực.

PGS.TS Lưu Văn Quyết cũng đặt ra ba câu hỏi để các đại biểu tập trung trao đổi tại hội thảo, gồm: Đông Bắc Á đang thay đổi theo chiều hướng nào; dư địa chiến lược của Việt Nam nằm ở đâu; và Việt Nam cần chuẩn bị những năng lực gì để chuyển hóa quan hệ với các nước Đông Bắc Á thành nguồn lực phục vụ phát triển đất nước đến năm 2045.

Trong chương trình, hội thảo nghe 5 tham luận xoay quanh các nội dung: yếu tố biển trong quan hệ giữa Việt Nam và khu vực Đông Bắc Á trong thế kỷ XXI; hợp tác an ninh hàng hải Việt Nam - Hàn Quốc giai đoạn 2018-2025; quan hệ Việt Nam - Hàn Quốc dưới tác động địa chính trị hiện nay; quan hệ Nhật Bản - Việt Nam giai đoạn 1973-2002; và dự báo quan hệ giữa Việt Nam với các nước Đông Bắc Á tầm nhìn đến năm 2045.

Sau phần trình bày tham luận, các đại biểu tiếp tục trao đổi, thảo luận về những vấn đề lý luận và thực tiễn trong quan hệ giữa Việt Nam với các quốc gia thuộc khu vực Đông Bắc Á trong bối cảnh hiện nay.