Sự tham gia của người dân trong phát triển du lịch Phan Thiết: Tiếp cận từ Mô hình MOA

Abstract

This study analyzes the factors influencing the participation of Phan Thiet residents in tourism development based on a modified Motivation – Opportunity – Ability model tailored to the local context. A survey was conducted with 250 long-term residents using measurement scales developed from a synthesis of existing literature and validated through expert review as well as pilot testing prior to official implementation. The results indicate that the Motivation – Opportunity – Ability model explains residents’ participatory behaviour effectively (Adjusted R² = 0.518), in which Ability is the strongest influencing factor, followed by Motivation and Opportunity. Although residents have positive perceptions of the benefits of tourism, limitations in skills, knowledge, financial capacity, and the lack of transparency in participatory mechanisms continue to reduce their actual level of involvement. This study contributes by empirically testing the MOA model in the context of a coastal urban tourism destination and clarifying the role of each factor group in shaping participation behaviour. Based on these findings, the study proposes recommendations and policy implications aimed at strengthening, supporting, and enhancing community participation in local tourism development.

Tóm tắt

Nghiên cứu này phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân Phan Thiết vào phát triển du lịch dựa trên Mô hình Động lực - Cơ hội - Khả năng đã được hiệu chỉnh cho phù hợp với bối cảnh địa phương. Khảo sát được tiến hành với 250 cư dân sinh sống lâu năm tại địa phương, thông qua bộ thang đo được xây dựng dựa trên tổng hợp lý thuyết và được kiểm định tính phù hợp thông qua phản biện chuyên gia, cũng như khảo sát thử nghiệm trước khi triển khai chính thức. Kết quả cho thấy Mô hình Động lực - Cơ hội - Khả năng giải thích tốt hành vi tham gia của người dân (Adjusted R2 = 0.518), trong đó Khả năng là yếu tố tác động mạnh nhất, tiếp theo là Nguyện vọng và Các điều kiện thuận lợi. Mặc dù người dân có nhận thức tích cực về lợi ích của du lịch, nhưng những hạn chế về kỹ năng, kiến thức, năng lực tài chính và sự thiếu minh bạch trong cơ chế tham gia vẫn làm giảm mức độ tham gia thực tế. Nghiên cứu này đã đóng góp bằng việc kiểm định thực nghiệm Mô hình Động lực - Cơ hội - Khả năng trong bối cảnh đô thị du lịch ven biển và làm rõ vai trò của từng nhóm nhân tố đối với hành vi tham gia. Dựa trên các phát hiện này, nghiên cứu đề xuất các khuyến nghị và hàm ý chính sách nhằm tăng cường, hỗ trợ và nâng cao sự tham gia của cộng đồng trong quá trình phát triển du lịch địa phương.