Hai góc nhìn mới về chữ Hán và phim Boys’ Love Thái Lan tại sinh hoạt khoa học Khoa Đông phương học

Khoa Đông phương học tiếp tục chuỗi sinh hoạt khoa học năm 2026 với hai chuyên đề về Hán học và Thái Lan học.

Sáng ngày 27/7/2026, Khoa Đông phương học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức buổi sinh hoạt khoa học định kỳ dành cho đội ngũ giảng viên, nghiên cứu viên với hai chuyên đề thuộc lĩnh vực Hán học và Thái Lan học.

Chương trình do PGS.TS. Phan Thị Hồng Xuân, Trưởng Khoa Đông phương học, chủ trì và điều hành, diễn ra từ 8 giờ đến 11 giờ 30 phút, thu hút sự tham dự và trao đổi tích cực của đông đảo giảng viên trong Khoa. Đây là hoạt động thuộc chuỗi sinh hoạt khoa học năm 2026, nhằm tạo diễn đàn chia sẻ kết quả nghiên cứu, trao đổi chuyên môn và tăng cường kết nối học thuật giữa các ngành, chuyên ngành của Khoa Đông phương học.

Mở đầu chương trình, TS. Hồ Minh Quang, nguyên trưởng khoa Đông phương học, giảng viên Tổ chuyên ngành Trung Quốc học, trình bày báo cáo với chủ đề “Mạn đàm về điểm mù và quan niệm sai lầm trong nhận dạng chữ Hán”. Báo cáo phân tích một số ngộ nhận phổ biến trong quá trình học tập, giảng dạy và nghiên cứu chữ Hán; đồng thời làm rõ những vấn đề liên quan đến nguồn gốc, cấu tạo, sự biến đổi và phương thức nhận diện chữ Hán dưới góc nhìn ngôn ngữ học và văn tự học.

Thông qua các dẫn chứng cụ thể, báo cáo góp phần gợi mở cách tiếp cận thận trọng và khoa học hơn đối với chữ Hán, tránh việc giản lược chữ Hán thành một hệ thống thuần túy tượng hình hoặc giải thích chữ viết chỉ dựa trên hình thức trực quan. Những nội dung được trình bày có ý nghĩa thiết thực trong việc nâng cao hiệu quả giảng dạy, học tập và nghiên cứu ngôn ngữ, văn tự và văn hóa Trung Hoa.

Tiếp nối chương trình, ThS. Trương Vỹ Khang, giảng viên Tổ chuyên ngành Thái Lan học, trình bày báo cáo “Kiến tạo bản sắc địa phương trong dòng phim Boys’ Love Thái Lan đương đại”. Báo cáo tập trung phân tích cách dòng phim Boys’ Love (BL) tái hiện không gian văn hóa, lịch sử, phong tục và đời sống của các địa phương tại Thái Lan.

Thông qua việc lựa chọn bối cảnh, xây dựng hình ảnh cộng đồng, khai thác các biểu tượng văn hóa và giới thiệu đặc trưng vùng miền, dòng phim BL không chỉ góp phần kiến tạo và quảng bá bản sắc địa phương mà còn tạo ra những tác động đáng chú ý đối với hoạt động du lịch, truyền thông văn hóa và kinh tế sáng tạo của Thái Lan.

Bên cạnh việc phân tích một số trường hợp tiêu biểu, báo cáo còn gợi mở các vấn đề lý luận liên quan đến quyền lực mềm, văn hóa đại chúng, truyền thông xuyên quốc gia và khả năng lan tỏa hình ảnh địa phương, hình ảnh quốc gia thông qua điện ảnh đương đại. Đây là một hướng nghiên cứu mới, cho thấy sự giao thoa giữa nghiên cứu khu vực học, văn hóa học, truyền thông và du lịch.

Phần thảo luận diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến trao đổi từ các giảng viên tham dự. Các ý kiến tập trung làm rõ phương pháp nghiên cứu, cách tiếp cận liên ngành, khả năng mở rộng nguồn tư liệu và việc ứng dụng kết quả nghiên cứu vào hoạt động giảng dạy, hướng dẫn sinh viên, học viên cao học cũng như xây dựng các đề tài nghiên cứu mới.

Nhiều giảng viên cũng chia sẻ thêm những góc nhìn về lịch sử hình thành chữ Hán, mối quan hệ giữa hình thể, âm đọc và ý nghĩa của văn tự; đồng thời thảo luận về vai trò của điện ảnh, truyền thông số và văn hóa đại chúng trong quá trình kiến tạo, tái hiện và quảng bá bản sắc địa phương tại các quốc gia châu Á.

Phát biểu kết luận chương trình, PGS.TS. Phan Thị Hồng Xuân đánh giá cao sự chuẩn bị nghiêm túc của hai báo cáo viên cũng như tinh thần trao đổi học thuật tích cực, cởi mở của các giảng viên tham dự. Hai chuyên đề đã phản ánh sự đa dạng trong định hướng nghiên cứu của Khoa Đông phương học, từ các vấn đề nền tảng của ngôn ngữ và văn tự đến những hiện tượng văn hóa, truyền thông đương đại.

PGS.TS. Phan Thị Hồng Xuân nhấn mạnh, việc duy trì sinh hoạt khoa học định kỳ không chỉ góp phần cập nhật tri thức và chia sẻ kết quả nghiên cứu mà còn tạo điều kiện kết nối đội ngũ giảng viên giữa các chuyên ngành, thúc đẩy cách tiếp cận liên ngành và từng bước hình thành những nhóm nghiên cứu có khả năng hợp tác lâu dài.

Trưởng Khoa cũng khuyến khích các giảng viên tiếp tục phát huy tinh thần nghiên cứu, tăng cường công bố khoa học, đưa kết quả nghiên cứu vào hoạt động đào tạo, đồng thời chủ động mở rộng hợp tác học thuật với các cơ sở nghiên cứu, trường đại học và các nhà khoa học trong nước, quốc tế.

Buổi sinh hoạt khoa học kết thúc vào lúc 11 giờ 30 phút cùng ngày, tiếp tục khẳng định hiệu quả của mô hình sinh hoạt học thuật định kỳ trong việc nâng cao năng lực nghiên cứu và xây dựng môi trường học thuật năng động, cởi mở tại Khoa Đông phương học.

Trong thời gian tới, chuỗi sinh hoạt khoa học năm 2026 của Khoa sẽ tiếp tục được triển khai với nhiều chủ đề đa dạng, gắn với thế mạnh nghiên cứu của các ngành, chuyên ngành cũng như những vấn đề mới đang được giới học thuật trong nước và quốc tế quan tâm.